کودکی را که به هر کار ملامت بکنند....(شعر)
کودکی را که به هر کار ملامت بکنند راه محکوم نمودن همه جا آموزد
کودکی را به خصومت اگر آرند به بار راه جنگ و جدل و جور و جفا آموزد
کودکی را که به هر لحظه تمسخر بکنند خجلت و کم دلی و حجب و حیا آموزد
کودکی گر که از اول به تحمل خو کرد صبر و آرام به هنگام بلا آموزد
کودکی بیند اگر تقویت و دلگرمی تکیه بر خویش و توکل به خدا آموزد
کودکی گر که شود مورد تحسین واقع شیوه قدر شناسی و وفا آموزد
کودکی کز همه انصاف و عدالت بیند راه عدل و کرم و جود وصفا آموزد
کودکی با حسد و رشک چو گردید بزرگ شیوه پستی و احساس خطا آموزد
کودکی گر که شود ایمن و یا بد تامین رسم ایمان و ره صدق و صفا آموزد
کودکی را که ستایند و نوازش بکنند خویشتن دوستی و صدق و رضا آموزد
کودکی گر که محبت زکسان دید و قبول عشق و لدادگی و مهر ووفا آموزد
منبع: به فرزندانمان چه بگوئیم؟چگونه بگوئیم؟
فعالسازی کاربری
پس از دریافت کارت عضویت، برای استفاده از خدمات کتابخانه ها، نیاز به فعالسازی کارت می باشد.
برگه راهنمایی در پاکت پستی همراه کارت عضویت قرار داده شده است. در این برگه علاوه بر معرفی سامانه مدیریت کتابخانه ها و دیگر سامانه های مهم نهاد کتابخانه های عمومی کشور، راههای فعالسازی کارت عضویت نیز ذکر شده است.
از دو روش امکان فعالسازی وجود دارد:
روش اول:
بر روی برگه راهنمایی در پاکت پستی همراه کارت عضویت، QR کدی در کنار آدرس پستی شما چاپ شده است. با اسکن این کد اختصاصی می توانید کارت خود را فعال نمایید.
روش دوم:
با سامانه Samanpl.ir/reg مراجعه نمایید.
با وارد کردن کد ملی و کد دریافتی، به صفحه فعالسازی کارت هدایت می شوید.
بر روی کارت عضویت خود، کد 4 رقمی درج شده است، آن را در فیلد مشخص شده وارد و دکمه ثبت را بزنید.
پس از ثبت، پیغامی مبنی بر فعال شدن کارت، در بالای صفحه نمایش داده می شود و با کلیک بر روی کلمه «وارد» می توانید برای استفاده از خدمات، به سایت سامانه مدیریت کتابخانه ها وارد شوید.
استفاده از خدمات
نهاد کتابخانههای عمومیکشور، 75 خدمت نسبت به نوع و شرایط کتابخانه به اعضا و کاربران خود ارائه میدهد.
برخی از خدمتها رایگان هستند و برخی دیگر دارای هزینه هستند که نسبت به کتابخانه و محل قرارگیری و شرایط آن هزینه متفاوت میباشد.
کاربران دارای اعتبار مالی هستند و برای استفاده از خدمات باید اعتبار خود را به نسبت خدمت انتخابی شارژ نمایند.
نکات مهم
کارت شما مادام العمر است.
در صورت مفقودی و یا خراب شدن کارت، با مراجعه به پروفایل خود در سامانه Samanpl.ir درخواست صدور کارت مجدد ارسال بفرمایید.
هر 5 سال یکبار ضمن اطلاع رسانی از طرف نهاد کتابخانههای عمومی، برای به روزرسانی اطلاعات خود اقدام نمایید.
برچسبها: مرحله 3
پس از آن به صفحه «تکمیل اطلاعات کاربری» وارد میشوید.
بالای صفحه مراحل درخواست و تکمیل عضویت شما مشخص میشود.
تا قبل از دریافت و فعالسازی کارت خود، هر زمان و در هر مرحله وارد این سامانه شوید، میتوانید از مراحل تکمیل عضویت خود مطلع شوید.
در قسمتهای بعدی، اطلاعات فردی و هویتی شما از سامانه ثبت احوال دریافت میشود.
مرحله بعدی، نشانی پستی خود را وارد نمایید.
با توجه به اینکه کارت عضویت شما به نشانی ثبت شده ارسال میشود، کاملا دقیق و با جزئیات وارد نمایید.
در صورت تمایل به دریافت کارت خود در کتابخانه، نام کتابخانه موردنظر را انتخاب کنید.
در قسمت تصویر پرسنلی، عکس مناسب و جدید با زمینه سفید خود را بارگذاری کنید.
در صورتیکه دارای شرایط خاص و بهره مندی از تخفیف هستید، آن را انتخاب و مدرک معتبر و مربوطه به آن را بارگذاری کنید.
در قسمت معرف، با توجه به نحوه آشنایی خود با کتابخانه و ثبت نام آن، معرف خود را انتخاب و در صورت لزوم، اطلاعات خواسته شده را وارد کنید.
پس از تکمیل فرمهای مشخصات فردی و اعلام راههای تماس (تلفن ثابت، تلفن همراه و آدرس)، و همچنین الصاق عکس پرسنلی و پرداخت هزینه مصوب، نسبت به ثبت درخواست عضویت در سامانه مدیریت اقدام نمایند.
پس از آن به مرحله دوم فرایند وارد میشوید. در این صفحه، اطلاعات وارد شده را بررسی کنید. در صورت مغایرت و یا نیاز به ویرایش، دکمه را بزنید. در غیر اینصورت وارد صفحه پرداخت الکترونیک شوید.
در این صفحه، سوابق عضویت شما در کتابخانههای دیگر نیز قابل مشاهده میباشد. پس از تکمیل عضویت، کاربریهای شما باتوجه به عدم بدهی و امانت در اختیار، تجمیع و به کاربری واحدی تبدیل میشود.
در صورتیکه به دلیل مناسبتهای مختلف کد تخفیف دریافت کرده ایت، آن را در فیلد مربوطه وارد کنید و دکمه را جهت بررسی و کاهش هزینه ثبت نامه بزنید.
پس از آن برای ادامه فرایند و پرداخت هزینه ثبت نام دکمه را بزنید و وارد صفحه پرداخت الکترونیک شوید.
به دلیل اهمیت صفحه پرداخت و عدم امکان بازگشت هزینه ثبت نام، جزئیات پرداخت را بررسی و با ورود مشخصات کارت اعتباری خود نسبت به پرداخت هزینه اقدام نمایید.
پس از پرداخت، کد پیگیری برای شما پیامک میشود که تا زمان دریافت کارت عضویت از طریق پست، آن را حفظ نماید. از این کد که نشانه پرداخت هزینه عضویت است، برای ورود به سامانه فعالسازی کارت استفاده میشود.
پس از پرداخت، اطلاعات کاربری برای تائید هویت و صدور کارت به کارتابل کارشناسان مربوطه وارد میشود.
پس از بررسی صحت اطلاعات و نشانی فرد، کارت عضویت صادر و تحویل پست خواهد شد. تا زمان دریافت فعالسازی کارت عضویت، به صورت محدود، میتوانید از خدمات کتابخانه بهره مند شوید.
این خدمات شامل امانت 2 کتاب، مطالعه نشریات و استفاده از سامانه رزرو خدمات از یکی از کتابخانههای عمومی میباشد.
برچسبها: مرحله 2
کاربران جدید و اعضایی که عضویت آنها نیاز به تمدید دارد، از طریق سامانه ثبت نام به آدرس
www.samanpl.ir/reg اقدام نمایند.
فیلد کد ملی، تاریخ تولد و شماره همراه را وارد نمایید؛
قوانین را مطالعه و سپس «تیک» تائید آن را بزنید؛
اگر قبلا در این سامانه ثبت نام کرده اید، تیک فیلد مربوطه را بزنید و کد رهگیری که پیامک شده است را وارد نمایید. در غیراینصورت دکمه را بزنید.
برای تائید شماره تماس و ادامه فرایند ثبت نام، کدی پیامک میشود، آن را در فیلد مشخص شده وارد کنید و دکمه را بزنید.
اعتبار پیامک ارسالی 5 دقیقه میباشد. اگر در مدت تعیین شده موفق به عبور از این صفحه نشدید، مجددا کد را دریافت کنید.
برچسبها: مرحله , 1
فرایند عضویت در کتابخانههای عمومی به شکل جدید و از طریق آدرس ذیل امکانپذیر است:
- در عضویت جدید فرد مادام العمر عضو کتابخانه است و نیاز به تمدید هرساله نیست؛
- در این عضویت، فرد میتواند از خدمات پایه همه کتابخانههای سراسر کشور بهرهمند شود. این خدمات شامل استفاده از خدمات نرم افزار سامان، امانت کتاب، نشریات، شرکت در برنامهها، استفاده از خدمات کودکان است.
- سایر خدمات (مانند سالن مطالعه عمومی، کمد اعضا و...) بسته به نوع کتابخانه میتواند رایگان یا غیررایگان تعریف شود که مدیریت کتابخانه، شرایط استفاده از این خدمات را تعیین مینماید.
- برای استفاده از سالن مطالعه و سایر خدمات ویژه، به پرتال کتابخانه موردنیاز خود مراجعه و با انتخاب گزینه «رزرو خدمات، ضمن انتخاب زمان استفاده و پرداخت هزینههای مصوب، درخواست رزرو خدمت موردنظر خود را ثبت نماید.
در صورت عدم امکان استفاده از سامانه، با مراجعه به کتابخانه و درخواست از کتابدار، میتواند فرایند درخواست استفاده از خدمات را ثبت نماید
برچسبها: اطلاع رسانی , ثبت نام سراسری کتابخانه
برنامه های کتابخانۀ عمومی علامه دهخدا
پاییز 1403
1. داستان نویسی خلاق؛پنج شنبه ها:ساعت8 الی 10
2. تفسیرشاهنامه ویژه بزرگسالان؛
سه شنبه ها: ساعت17 الی 18:30
3.تفسیراشعارحافظ ویژه بزرگسالان؛
شنبه ها: ساعت8 الی 9:30
4.تفسیرمولوی ویژه بزرگسالان؛
دو شنبه ها: ساعت17 الی 18:30
5.مهارت های زندگی ویژه کودکان؛
سه شنبه ها : ساعت 15:30 الی 17
* شرایط استفاده : عضویت درکتابخانه
* شهریه کلاس ها به صورت سه ماهه می باشد.
تلفن تماس کتابخانه : 22985136- 22945377
برچسبها: 1403

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه خرداد ۱۴۰۳ با ارائه کتاب های «سند انتخاب»، «هلهله فرشتهها»، «نیایش امام حسین علیه السلام در صحرای عرفات» و «چراهای شگفتانگیز بیابان» معرفی شد.

«سند انتخاب (روایتی از برگزیدن رهبری انقلاب اسلامی پس از امام خمینی (۱۳۶۲-۱۳۶۸)»
پدیدآور: محسن سام
ناشر: مرکز اسناد انقلاب اسلامی
تعداد صفحات: ۶۹۶
سال ۱۳۶۴ نخستین اجلاسیه برای تعیین جانشین امام و رهبر آینده تشکیل شد، پیش از این اجلاسیه چه وقایعی رخ داده بود تا اکثریت مطلق اعضا بر قائم مقامی آقای منتظری اتفاق نظر داشتند؟ و حد فاصل انتخاب آقای منتظری در سال ۶۴ تا عزل ایشان در فروردین سال ۶۸ چه اتفاقهایی رخ داد که امام قاطعانه تصمیم به عزل او گرفتند؟ و بر خلاف نظر بسیاری و در عین تعجب ایشان صریح دستور دادند تا خبرگان او را از مقام قائم مقام رهبری عزل کنند؟
در نگاه امام رضوان الله علیه پس از عزل آقای منتظری، تصمیم درباره جانشین مقام رهبری نیازمند چند تدبیر مقدمّاتی بود. با عزل منتظری، امام رضوان الله علیه، خود نیز در جریان حل مسئله جانشین رهبری وارد عمل شد. اما تدابیر امام در حد فاصل عزل آقای منتظری تا شامگاه سیزدهم خرداد ۱۳۶۸، که برای همیشه به دیار باقی سفر کرد، چه بود؟ مسئولان کشور، در این فرآیند چه نقشی ایفا کردند و چه جایگاهی داشتند؟
در این کتاب علاوه بر یافتن پاسخهای مستند و متقن به پرسشهای فوق، با مسائل بسیار عبرتآموز دیگری نیز آشنا میشویم. مسائلی نظیر آشنایی با نظرات کسانی که امروز در چرخش ۱۸۰ درجهای چیزی بر خلاف گفتههای آن روزهای خود بیان میدارند. حامیانی که گذر زمان آنها را مخالف رهبری کرد و بالعکس! کسانی که در افکار عمومی از ابتدا مطیع رهبری و انقلابی بودند اما با رجوع به اسناد معتبر و حتی اسنادی که خودشان منتشر ساختند، مشخص میشود که بارها و بارها با مواضع انقلابی و حتی بعضاً اسلامی امام رضوان الله علیه به بهانه مصلحت و... مخالفت کردند و بسیار نکات تأمّل برانگیز دیگر.
انسجام مطالب، ارائه یک دید کلی از فرآیند تحوّلات، متن بسیار روان، پانویسهای بسیار عالمانه و دقیق و بهجا و جامعیت کمنظیر، برخی ویژگیهایی است که این اثر را در موضوع خود منحصر به فرد ساختهاست.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
ابراهیم امینی: «در حدود ساعت ۹:۳۰ بود که خدمت امام مشرّف شدیم. در ابتدا آقای هاشمی سخن را آغاز کرد، با لحن ملتمسانه گفت: «ما همیشه به هنگام بروز مشکلات و معضلات خدمت شما شرفیاب میشدیم و در حل آن از جنابعالی کمک میگرفتیم. اکنون در رابطه با نامهای که برای آقای منتظری نوشتهاید و امکان دارد برای نظام مشکلاتی به وجود بیاورد، شرفیاب شدهایم. تقاضای ما این است که در پخش آن عجله نکنید، شاید در آینده راه حلی بهتری پیدا شود. در تشکیل مجلس خبرگان هم تعجیل نفرمایید، اجازه بدهید اطراف و جوانب کار را خوب بررسی کنیم و خدمت شما عرضه بداریم. آنگاه هر چه بفرماید عمل میکنیم.»
بعد از آن آقای خامنهای، سپس آقای مشکینی درباره همین مطالب سخنانی را عرضه داشتند. امام که آثار اندوه برچهره ربّانیاش آشکار بود فرمود: «من در اطراف و جوانب این کار خوب فکر کردهام و تصمیم گرفتهام. دیگر حرف ندارد. من از اول با انتخاب ایشان مخالف بودم؛ ولی نخواستم در کار خبرگان دخالت کنم. من گفته بودم نامه را در اخبار بخوانند ولی در این باره کوتاهی شد. اگر اصرار کنید میگویم، همین حالا بخوانند. من گفتهام عکس او را از ادارات پایین بیاورند. تشکیل مجلس خبرگان هم ضرورتی ندارد، من خودم او را خلع میکنم. چون اگر خبرگان او را عزل کنند، معنایش این است که انتخاب سابق آنها کار درستی بوده، در صورتی که من از اول مخالف این کار بودهام.» آنگاه به آقایان خامنهای و هاشمی فرمود: «شما هم لازم نیست نامه را برای ایشان به قم ببرید، آن را به وسیله شخص دیگری میفرستم. شما هم دیگر برای دیدار ایشان به قم رفت و آمد نکنید.» در همین جلسه آقای هاشمی از امام درخواست کرد: «لحن نامه طوری باشد که به جنبه حوزوی آقای منتظری لطمهای وارد نشود.» امام در جواب، سخنانِ تندی فرمود که باتوجّه به برخی مصالح و ملاحظات از ذکر آنها معذورم. بدین صورت جلسه با یأس و نگرانی پایان یافت.» (ص ۷۵و۷۶)

«هلهله فرشتهها (مؤلفهها و تکنیکهای خوشبختی زندگی حضرت علی و حضرت زهرا علیهماالسلام با رویکرد دینی و روانشناختی)»
پدیدآور: سعید شریف یزدی، علاکبر حائری
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۱۲۰
این کتاب در خلال یک داستان امروزی با شخصیتهایی به نام شیرین و فرهاد نمایی از سبک زندگی حضرت علی علیهالسلام و حضرت فاطمه سلاماللهعلیها را نمایش میدهد. کتاب در ۱۰ بخش تکنیکهایی را با الگوگیری از زندگی امیرالمؤمنین (ع) و حضرت زهرا (س) ارائه میکند و خواننده را به پاسخ سؤالهای بسیاری در زمینه ازدواج و خانواده میرساند. سؤالهایی نظیر:
ازدواج ساده و به دور از تکلف چگونه ازدواجی است؟ آیا این امر در زمانه ما نیز امکانپذیر است؟
باید به چه نکاتی در انتخاب همسر توجه داشت تا به دور از کلیشهها به انتخابی صحیح رسید؟
چه راهکارهای کاربردی برای همدلی و حمایت عاطفی وجود دارد؟
چه عواملی میتواند زمینهساز خیانت به همسر شود؟
رضایتمندی زناشویی به چه معنا است و چطور میتوان به آن دست یافت؟
زندگی پیچیدگیهای بسیاری دارد که میتوان با واقعبینی و توجه به الگوهای اصیل و سازنده تا حدودی آن را بهتر شناخت. شیرین و فرهاد این کتاب در هر بخش با موانع و چالشهایی مواجه میشوند که با روایات و تکنیکهای ارائه شده موفق به حل آن میشوند. این کتاب قصد دارد خواننده را با راه و رسم یک زندگی اسلامی آشنا کند.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
با توجه به تفاوت جنسیتی و شخصیتی هر یک از زن و مرد، روشهای تأمین نیاز عاطفی هر کدام نیز تفاوت دارد که در ذیل، برخی از مهمترین راهکارهایی عملی برای هریک از زن و مرد بیان شده است:
الف) حمایت عاطفی مرد از همسر:
۱. زیباترین واژهها را برای صدا زدن همسرتان برگزینید.
۲. دوست داشتن خود را ابراز و دلایل علاقهتان را بیان کنید.
۳. زمانهای ویژه ماننده سالروز تولد همسرتان یا سالگرد ازدواجتان را فراموش نکنید.
۴. در مجالس عمومی و نزد دیگران به او احترام بگذارید و او را با دیگران مقایسه نکنید.
۵. از مهارتهای خانهداری همسرتان مانند آشپزی و خانهآرایی تعریف کنید.
۶. وقتهایی را فقط به همسرتان اختصاص دهید و در آن زمانها به هیچ کار دیگری مشغول نشوید و... .
ب) حمایتهای عاطفی زن از شوهر:
۱. به فرزندانتان احترام به پدرشان را بیاموزید و او را نزد فرزندان بزرگ جلوه دهید.
۲. همسرتان را با امر و نهی کردنهای مداوم خسته و کلافه نکنید و هرگز او را تحقیر یا با فرد دیگر مقایسه نکنید و... .

«نیایش امام حسین علیه السلام در صحرای عرفات»
پدیدآور: محمدتفی جعفری
ناشر: مؤسسه تدوین و نشر آثار علامه جعفری
تعداد صفحات: ۱۸۴
نیایش امام حسین علیه السلام در صحرای عرفات، تألیف علامه محمدتقی جعفری، شرحی عالمانه و حقیقتاً کمنظیر بر دعای عرفه امام حسین(ع) است.
مقدمه مفصّل مؤلف، با عنوان «در تعریف نیایش» یکی از مهمترین امتیازهای این اثر است. مؤلف در این مقدمه، با نگاهی فلسفی و جامعهشناختی به مبحث دعا و نیایش مینگرد و دلایل نیاز انسانها به راز و نیاز با خدای متعال را با دقتی ستودنی ترسیم و تبیین میکند. این مقدمه را میتوان رسالهای مستقل دربارۀ نیایش، تعریف و اهداف و فوایدِ آن دانست که مطالب بسیاری در آن گنجانیده شده است و به حق میتوان گفت که در این مقدمه، بحر در کوزهای ریخته شده است.
پس از این مقدمه، شرح و ترجمه دعای عرفه آمده است. استناد به آیات، روایات، اشعار شاعران بزرگ و جملات شخصیتهای جهانی، هم موجب غنای محتوایی اثر شده و هم بر جذابیت آن افزوده است. نویسنده، با زبانی ساده و روان به بیان و تبیین مفاهیم عمیق مطرح شده در دعا پرداخته است. استناد بهجا و به هنگام اشعار نظامی و مولوی، لطافتِ خاصی به مباحث روانشناختی و فلسفی کتاب داده است.
نیایشهای پر سوز و گداز نیز که بیشک از اعماق جان مؤلف برخاسته به مناسبتهای مختلف ضمن شرح جملات دعای عرفه آمده که بسیار پرشور و تأثیرگذار است و با روح کلی کتاب هماهنگی دارد.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
وَخَسِرَتْ صَفْقَهُ عَبْدٍ لَمْ تَجْعَلْ لَهُ مِنْ حُبِّکَ نَصیباً،
و زیان کار باد تجارت آن بندهای که از محبّت خودت برای او سهمی قرار ندادهای؛
این جهان هستی با این عظمت، جایگاه سوداگری بس شگفتانگیز است.
گروهی تمام وجود خود را در مقابل خور و خواب و خشم و شهوت چند روزه از دست میدهند.
اینان چه میخرند و چه میفروشند؟
جان پاک و روح بینهایت بزرگ میفروشند، خوشگذرانی و هوی و هوسهای زودگذر میخرند.
منتها، به اندوههای پشت پرده، خود، آگاهی ندارند.
بگفت: آن جا به صنعت در چه کوشند؟
بگفت اندُه خرند و جان فروشند (نظامی گنجوی)
گروهی دیگر، کالای وجود را بر بازار طبیعت عرضه میکنند، مقداری تمایلات و آزادی در اشباع غرایز و مقداری هم علم و دانش یا خدمت بر انسانها در هنگام میل و رغبت خود میخرند.
این گروه تا اندازهای سود بردهاند و به نتیجه محدودی رسیدهاند، اما آن چه از دست دادهاند، خیلی باارزشتر از آن بوده که به دست آوردهاند.
دسته دیگری هم زندگی میکنند و در این میدان معامله، ندامتها و نومیدیها میخرند و جان میفروشند.
گویی کالایی غیر از ناله و بدبینی در بازار زندگی نمیبینند.
خسارت و بینوایی اینان همان مقدار است که برای گروه اول که تمام وجود خود را در مقابل خور و خواب و خشم و شهوت از دست میدهند.
جمعی دیگر آگاهتر زندگی میکنند. آنان ارزش سرمایهای را که در دوران زندگی در اختیارشان قرار گرفته است، بیشتر از گروه های نامبرده درک کردهاند. آنان دریافته اند که، نه خور و خواب و خشم و شهوت، و نه یک مشت اصطلاحات محدود علمی، و نه مقداری شناسایی پیچ و مهرههای کارگاه هستی، و نه مانند جغد خرابهنشین و نشستن و ناله سر دادن، هیچ یک از این کالاها ارزش آن را ندارند که با روح انسانی که کمال اعلی ثمر آن است، مبادله کنند.
اینان شناخت عمومی جهان و خدمت به زندگان را سزاوار خرید در مقابل از دست دادن نقدینه وجود خود احساس نمودهاند. ولی آیا هرگز این سؤال برای آنان مطرح شده که شناخت جهانی که با تکمیل و تعالی روانی همراه نیست، چه ارزشی خواهد داشت؟ و خدمت به موجودات زنده بدون آن که وابستگی آنان را به پروردگارا بیچون بداند، غیر از پروراندن چند عدد حیوان درنده سودجو و سودپرست چه ارزش خواهد داشت؟ اگر این سؤال برای آنان مطرح شود، با کدامین اصل منطقی خود را قانع ساختهاند؟
با این که نوعی عظمت روحی برای همین گروه وجود دارد و اینان به هدف اعلای آفرینش نزدیکترند، ولی با این حال با صراحت میگویم: اگر از شناختن جهان بزرگ و از خدمت به جانداران مخصوصاً انسان هیچگونه اصل مستحکمی را پشتیبان خود قرار نداده و خودخواهی خود را اشباع نمودهاند، باز خسارت بردهاند و آنچه از دست دادهاند، خیلی باارزشتر از آن بوده است که به دست آوردهاند.
پس، آن کیست که در این جایگاه سوداگری، بهترین معامله را انجام میدهد؟ اینان کسانی هستند که فقط و فقط، محبت را کالای معادل جان پاک خود دیدند و لحظه هیجان مهر و محبت را در روح خود، با تمام جهان هستی معدل شمردند.
ولی در این جا، یک مسألهی بسیار با اهمیت مطرح است که شیرینی و زیباییِ مفهوم محبت نمیتواند آن را پوشیده بدارد، آن مسأله این است: به که محبت بورزیم و برای چه محبت بورزیم؟

«چراهای شگفتانگیز بیابان»
پدیدآور: جکی گف
مترجم: امیر صالحی طالقانی
ناشر: محراب قلم
تعداد صفحات: ۳۲
بیابانها خشکترین مناطق زمین هستند و در آنها باران به ندرت میبارد. برخی از آنها بسیار داغ مانند بیابان صحرای آفریقا و کویر لوت ایران و بعضی بسیار سرد مانند جنوبگان قطب جنوب هستند. بعضی از بیابانها پوشیده از شنزار، بعضی دیگر صخرهای و برخی یخزده هستند. تنها وجه مشترک آنها میزان بارندگی بسیار اندک (کمتر از ۲۵ سانتیمتر در سال) آنها است. تمام اینها باعث نمیشود که در بیابان اساساً بارندگی نباشد و آب یافت نشود. بارندگیهای اندک ولی سیلآسا که وادیها را میسازند و وجود آبهای زیرزمینی که به صورت طبیعی یا مصنوعی (قنات) در جایجای بیابان ظاهر میشود که واحهها را شکل میدهند، حیات در بیابانها را ممکن کرده است. وجود همین آب اندک سبب سازگاری گیاهان و جانوران با این شرایط نامساعد شده است. بیابان با نقش بیبدیلش در اکوسیستم جهانی از یک طرف و وجود ذخایر فراوان مواد معدنی و انرژی از دیگر سو، اهمیت فوق العادهای برای زندگی در کره زمین دارد. میتوان با استفاده درست از منابع طبیعی از بیابانی شدن زمینهای دیگر و ایجاد پدیده ریزگردها جلوگیری کرد.
این کتاب شامل اطلاعاتی در مورد بیابانهای جهان و نحوهی سازگاری جانداران گیاهان و جانوران و زندگی انسانها در آن است. دربارهی تعریف دقیق بیابان و وادی و واحه در کتاب بحث میشود. تنوع گیاهی و جانوری بیابان همراه با برخی عادات و رفتارهای آنها توضیح داده شده است. استفادههای جدیدی که انسان همواره با تخریب از محیط بیابان میبرد نیز مشروحاً توضیح داده شده است.
علاوه بر اینها، این کتاب به سؤالات جالب و جذابی نیز در خصوص بیابانها که بخش زیادی از کشور ما را هم شامل میشود، پاسخ میدهد. پرسشهایی نظیر: بزرگترین بیابانهای جهان کجاست؟ سراب چیست و چگونه به وجود میآید؟ گیاهان چگونه در بیابان زنده میمانند؟ چرا کاکتوسها تیغ دارند؟ چه جانورانی در بیابان زندگی میکنند و هر یک برای مقابله با شرایط سخت بیابان چه میکنند؟ مردم چگونه در بیابان زندگی میکنند؟ چرا سرزمینهای سبز به بیابان تبدیل میشوند؟ آیا میتوان بیابانها را به سرزمین سبز تبدیل کرد؟ و... .


«خانواده به توان دختر (جایگاه و نقش دختر در خانواده)»
پدیدآور: امیرحسین بانکیپورفرد، فاطمه مالکی جبلی
ناشر: انتشارات حدیث راه عشق
تعداد صفحات: ۱۶۵
دختر بودن با همه پیچیدگیها، حساسیتها، ظرافتها و ویژگیهای منحصر به فردش، لازم است که درست شناخته و درک شود. اگر در محیط خانواده این جایگاه به درستی درک و تکریم شود، میتوان مطمئن بود که یک دختر در آینده و در مسئولیتهای دیگر خود در جامعه، سهم شایسته خود را دریافت کند و نقشآفرینی مورد انتظار را داشته باشد. اما شناخت جایگاه و نقش دختری بیش از آنکه نیازمند دقت نظر والدین واعضای خانواده باشد، نیازمند نگاه دقیق و صحیح خود دختران است.
در این کتاب روی سخن با دختران نوجوان است و سعی شده شناخت جامعی از دختر بودن ارائه شود. سعی شده بدانیم او که ما را شایسته آفرینش دانسته، دختر را چگونه تصویر و توصیف کرده است و این مهمترین گام برای شناخت خود است. در ادامه، کتاب به دنبال شناخت روابط متقابل اعضای خانواده و دانستن رسالتهای دختران در خانواده است و راهکارهایی برای انجام درست این رسالتها و مسئولیتها پیشنهاد میدهد.
بیان جایگاه رفیع و کمنظیر دختر در قرآن کریم و سخن پیغمبر اکرم صلی الله علیه به شکلی که بسیاری از کسانی که اهل قرآن و حدیث هم هستند برایشان تازگی داشته باشد از مهمترین نقاط قوت کتاب محسوب میشود؛ چراکه در دل خود پاسخی محکم به بسیاری از اعتقادات سنتی و غلطی است که در این خصوص همچنان متأسفانه بعضاً رایج است.
همچنین ویژگیهای منحصر به فرد دختران به خصوص در دوران بلوغ، چالشها و مشکلاتی که با آن مواجه میشوند، تبیین ریشههای و دلایل مواجه شدن با چنین چالشهایی و راهکار برونرفت از بحرانهای ناشی از این چالشها از دیگر نکات کاربردی و مفید کتاب محسوب میشود.

«شب گرفتن ماه»
پدیدآور: ساتم الوغزاده؛ تلخیص و گردانیده: محمدرضا سرشار
ناشر: سوره مهر
تعداد صفحات: ۲۹۶
«شبگرفتن ماه» تلخیص محمدرضا سرشار است از اثر «بسی رنج بردم» نوشتهی یکی از بزرگترین نویسندگان تاجیکستان ساتم الوغزاده که حکایت داستانی- تاریخی جذابی از زندگی و زمانهی حکیم ابوالقاسم فردوسی است. محمدرضا سرشار این اثر را برای مخاطبان نوجوان به فارسی روان کرده است.
این اثر از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به عنوان یکی از کتاب های برگزیده سال جمهوری اسلامی ایران معرفی و از نویسنده آن تقدیر شد و بعدها سرشار این کتاب را برای نوجوانان ایرانی به فارسی برگرداند.
در این اثر هم سخن از درباریان و پادشاهان عصر فردوسی نظیر مهران، حسین قتیب و به ویژه سلطان محمود و اوضاع قدرت در دربار ایشان است و هم سخن از بزرگان فرهنگ و ادب پارسی در عصر فردوسی است؛ بزرگانی نظیر عنصری، فرخی، عسجدی و... .
همچنین سخن از اوضاع اجتماعی و سیاسی و فرهنگی مردمان عصر فردوسی است. بیان فراز و فرودهای خاص دوران زندگی حکیم طوس و آرا و نظرات و موضعگیریها و عقاید او و اینکه چه بخشهایی از شاهنامه را در چه اوضاع و احوالی نگاشته از دیگر ویژگیهای مهم این اثر فاخر و ارزشمند دربارهی فردوسی طوسی است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
مسابقه فکر، مهارت و ذکاوت، برای همه شوق آور بود.
فرخی رو به عنصری کرد و گفت: حضرت ملک الشعرا شروع کنند. ما پیروی میکنیم.
- قبول. پس، شروع میکنیم.
عنصری دقیقهای فکر کرد سپس گفت: چون عارض تو، ماه نباشد روشن.
فرخی مصرع دوم را گفت: مانند رخت، گل نبود در گلشن
بعد از فاصلهای به اندازه یک نفس، عسجدی افزود:
مژگانت همی گذر کند از جوشن
فرخی، فردوسی را به مسابقه خواند: استاد مقطع را از شما خواهش میکنیم.
فردوسی نمیتوانست اجابت نکند. چشمان همه به او دوخته شده بود ... .
او، مصرع عسجدی را، با صدایی آهسته برای خود تکرار کرد. یک لحظه اندیشید و گفت: مانند سنانِ گیو، در جنگِ پَشَن.
از اهل مجلس فریادهای تحسین به هوا برخاست.

«فرّ ایمان از فریمان: نگارههایی درباره آیت الله شهید مطهری»
پدیدآور: زینب عطایی
ناشر: کانون اندیشه جوان
تعداد صفحات: ۱۴۰
آیتالله شهید مرتضی مطهری، فقیه، متفکر، فیلسوف و از شخصیتهای فکری و سیاسی بود که با سخنرانیها و آثار علمی و اعتقادی که داشت جوانان را از انحرافهای عقیدتی و مبارزاتی دور نگهمیداشت.
کتاب «فرّ ایمان از فریمان» نگارههایی درباره زندگی این شخصیت ارزشمند و بزرگِ دینی معاصر در قالب داستانک است که در ۶۵ بخش، گردآوری شده است. روایت هر داستانک در عین خلاصه بودن، برای جوانی که به دنبال شناخت مفاخر و آشنایی با تفکرات و الگو قرار دادن آنان است، به خوبی توانسته راهگشا و الهامبخش باشد.
در این اثر مطالبی بیان شده که کمتر کسی آنها را درباره استاد مطهری شنیده است؛ از ویژگیهای فوقالعاده والدین ایشان گرفته تا دوران تحصیل و فعالیتهای علمی، زندگی خانوادگی و دوران مبارزه پیش از انقلاب و فعالیتهای پس از انقلاب ایشان، نکاتی بیان شده که هم بسیار جذاب است هم خیلی به ندرت شنیده شده که همین امر نیز وجه تمایز مهم این اثر با آثار مشابه است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
یک سال قبل از امضای فرمان مشروطه شیخمحمدحسین با دختر آخوند ملاجعفر روحانی ازدواج کرد. همسر شیخ محمدحسین، زنی خوشسخن بود؛ اگر در یک جمع پانصدنفره هم نشسته بود، او بود که برای بقیه حرف میزد. هر چه را در زندگی شنیده و خوانده بود از حفظ بود. بعدها که پسرش، مرتضی، منبر میرفت هر شعری میخواند، مادر ادامهاش میداد و میگفت از کدام شاعر است. آن وقت مرتضی که دیگر برای خودش استادی شده بود میگفت: «ما یکصدم به مادر نرفتهایم.» طب سنتی را مطالعه کرده بود. تمام کتاب تحفه حکیم مؤمن را از حفظ بود. شصت سال در فریمان برای زنها طبابت کرده بود بدون آنکه ردخور داشته باشد. پولی از مریضها نمیگرفت...

«مامان بابا من غول نیستم»
پدیدآور: مسلم وافی – سعید شریف یزدی
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۱۹۲
واژهی غول را از کودکی وقتی میشنیدیم به یاد داستانهای ترسناک میافتادیم؛ موجودی با شاخهای بلند و صورتی بدترکیب و صدای هولناک؛ وقتی بزرگتر شدیم برای ترساندن دیگران و منصرفکردنشان از موضوعی یا فردی از کلمه ای مثل غوله یا از غول بدتره استفاده میکردیم.
امروزه میبینیم که، حتی بدون ذکر نام غول، برخی، بعضی موضوعات را چنان ترسناک و سخت جلوه دادهاند که متأثر از آن برخی دیگر حتی فکرش را هم نمیکنند که بخواهند به طرف آن موضوعات بروند. یکی از این موضوعات فرزند و فرزندآوری است. مقولهای که در گذشته نه چندان دور مهمان خانهها بود و همه به وجود و حضورش افتخار میکردند!
ظاهراً ترس از فرزندآوری ریشه در تاریخ دارد. چنانچه قرآن کریم نیز درباره مشرکانی که اقدام به کشتن فرزندانشان میکردند از واژه ترس استفاده میکند: «وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَکمْ خَشْیةَ إِمْلَاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَإِیاکمْ إِنَّ قَتْلَهُمْ کانَ خِطْئًا کبِیرًا (اسراء:۳۱) فرزندانتان را از بیم تنگدستی نکشید؛ ما به آنان و شما روزی میدهیم، یقیناً کشتن آنان گناهی بزرگ است.»
این ترس از فرزندآوری میتواند ناشی از عوامل مختلفی مانند ترس از عدم تأمین نیازهای اقتصادی، ترس از عدم تربیت صحیح، ترس از محدودشدن و به طور کلی ترس از آینده خود و فرزندان باشد.
در کتاب «مامان! بابا! من غول نیستم!» سعی شده ضمن تبیین شرایط موجود در حوزه جمعیت و آسیبهای آن و ارائه راهکارهای مرتبط در جهت کاهش آسیبها و ترویج فرزندآوری، به بررسی برخی از انواع ترسها در مورد فرزندآوری و عللشان پرداخته و در نهایت راهکارهای مقابله با آن ترسها بیان شود.
آنچه مقابله با روند کاهشی موالید را سختتر میکند، تبدیل موضوعاتی نظیر مسئله کنترل جمعیت به ارزش فرهنگی است به شکلی که شعار موقتی «فرزند کمتر، زندگی بهتر» (که در رد مناسب بودنش به عنوان یک شعار موقّتی هم ردّیههای متقن فراوان است) به شعور و فرهنگ و ارزشی دائمی تبدیل شد. از سوی دیگر، ایران تا وقوع فاجعهی جمعیتی و گرفتاری به کهنسالی مطلق جمعیتی زمان ناچیزی دارد و از این نظر است که تبیین ابعاد مهم این مطلب مسئلهای بسیار مهم در زمان ما است!
کتاب سه بخش دارد، بخش نخست به ابعاد مختلف بحران جمعیت در ایران و تبیین پیامدهای شوم آن و راهکارهای خروج از این بحران پرداخته است. مهمترین موضوع بخش دوم، بحث راهکارهای معرفتی و بینشی لازم برای اصلاح نگرش نسبت به مقولهی فرزندآوری است؛ در بخش سوم نیز به بسیاری از شبهات و توجیهاتی که برای نپذیرفتن فرزندآوری بیان میشود با ادلهی عقلی و علمی و منطقی و نقلی پاسخهایی در خور و اقناعکننده ارائه شده است. توجیهاتی نظیر توان اقتصادیاش را نداریم؛ امکان تربیت صحیحش را نداریم؛ برای آیندهاش نگرانیم؛ از نظر ذهنی و روانی توان پذیرش زحمات و مسئولیتش را نداریم و... . در بخش پایانی نیز نویسنده به طور مفصل جایگاه و نسبت توکّل را با مسئلهی فرزندآوری و توکّل صحیح را در مقایسه با افراط و تفریطها در این خصوص تبیین کرده است.
پوستر منابع کتاب خوان ماه(فروردین 1403)

منابع طرح کتاب خوان ماه، کتابخانه های عمومی ویژه فروردین ۱۴۰۳ با ارائه کتاب های «آغازی بر یک پایان»، «آن چهارده روز»، «خواب آب»، «یک تکه زمین کوچک» توسط نهاد کتابخانه های عمومی کشور معرفی شد.

«آغازی بر یک پایان»
پدیدآور: سید مرتضی آوینی
ناشر: واحه
تعداد صفحات: ۱۷۰
چنانچه در مقدمهی کتاب ذکر شده است: «آغازی بر یک پایان» مجموعهای از مقالات نگارنده است که بیشتر وجههی نظرات اعتقادی و سیاسی او را نشان میدهد و در چهار بخش تنظیم شده است.
بخش اول حاوی نوشتههایی در سوگ حضرت امام خمینی(رحمت الله علیه) و تبیین جایگاه ایشان در «تاریخ حیات باطنی انسان» است.
بخش دوم مقالاتی دربارهی مبانی حکومت دینی و نظام ولایت فقیه، خصوصاً در تقابل سیاسی غالب در عالم متجدد و غربی را در بر میگیرد.
بخش سوم کتاب به فاجعه نسلکشی مسلمانان در بوسنی اختصاص دارد و تشکیل «امت متحد اسلامی» به مثابه راهی برای مواجهه با «سیطرهی نظم نوین و آمریکایی بر جهان» پیشنهاد شده است.
بالاخره در بخش چهارم و پایانی کتاب نگارنده انقلاب اسلامی ایران را دلالتی تأویلی بر سپری شدن عصر تمدن غرب میداند و بشارت میدهد که تا آن وضع موعود که انسان در انتظار اوست، فاصلهای چندان باقی نمانده است.
آنچه این کتاب را همچنان جذاب می کند این است که عمده مباحثش همچنان زنده و بلکه زندهتر و مورد نیازتر از دیروز است! بحث تبیین جایگاه امام خمینی و تأثیر نهضت ایشان در بستر تاریخ بشری؛ بحث مبانی محکم دفاع از ولایت فقیه در برابر هجمهی کسانی که غرب کعبهی آمالشان است و بحث مواجههی تمدن نوین اسلامی با تمدّن مدرن و نظم نوین جهانی اگر از قبل زندهتر نباشد، قطعاً اهمیتش کمتر از دیروز نیست و همین کتاب را همچنان خواندنی و جذاب میکند.

«آن چهارده روز»
ترجمه و تحقیق: مؤسسه بیان معنوی
ناشر: بیان معنوی
تعداد صفحات: ۱۲۰
ما معمولاً زندگی انسانها را با اتفاقات خاص و روزهای بزرگ آن به یاد میآوریم. اتفاقاتی که معرف شخصیت و ویژگیهای خاص آن فرد است. «آن چهارده روز» از همین جنس است و راوی چهارده نقطۀ عطف و اتفاق خاص زندگی امیرمؤمنان علی علیه السلام را، آن هم از زبان خود ایشان نقل کرده است. به عبارت دیگر این یک زندگینامۀ خودگفته است که اتفاقات روایتشده به انتخاب خود امیرالمؤمنین علیه السلام بوده است. ماجرا از آنجایی شروع شد که روزی بزرگ یهودیان در کوفه به خدمت امام علیه السلام رسید و سؤالاتی را از ایشان پرسید.
روایت معروف به «رأس الیهود» که در کتاب معتبر خصال شیخ صدوق آمده است، یک نمای جامع و منحصر به فرد از زندگی امیرالمؤمنین علیه السلام از آغاز بعثت رسول خدا صلی الله علیه و آله تا شهادت در محراب را به تصویر میکشد. این سخنان را حضرت امیر صلوات الله علیه حدود دو سال پیش از شهادتشان، در پاسخ به پرسشی از بزرگ یهودیان (دربارهی وصی حقیقی پیامبر آخرالزمان) در جمع اصحاب خویش در مسجد کوفه ایراد میکند و در پی آن، مرد یهودی مسلمان میشود. هرچند برخی از وقایع ذکر شده در این حدیث را بارها شنیدهایم، اما امیرالمؤمنین علیه السلام نکاتی جزئی و ظریف را بهزیبایی وصف میکند و تحلیلهایی دقیق ارائه میدهد که بسیاری از آنها را نشنیدهایم و حتی برخی از آنها برخلاف آن چیزی است که تاکنون شنیدهایم یا تصور میکردیم.

«خواب آب»
پژوهش و نگارش: عباس جهانگیریان
ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
تعداد صفحات: ۶۰
آب، آبادانی میآورد و خدا فرموده حیات همه چیز را از آب قرار دادیم! هر کجا برود آباد میکند و هر جا نرود، ویرانی و برهوت و بیابان به جا میگذارد.
کشور ما روی نوار خشک و نیمهخشک کرهی زمین قرار دارد؛ به همین دلیل سایهی تهدید و ترس از خشکسالی همیشه بر سر ما ایرانیان بوده و هست؛ یکی از دورههای خشکسالی ایران، همین سالهایی است که شاهدش هستیم. ما همیشه در دورههای خشکسالی مجبور بودهایم سالهای سختی را کنار هم تجربه کنیم تا این دورههای رنجبار بیآبی و کمآبی به پایان برسد.
در دورههای خشکسالی گذشته، شهرها اینگونه گسترش پیدا نکرده بود و روستاها با قناعت، با همان آب زلالِ همیشهروان قناتها، سختیهای این دورهها را سپری میکردند؛ اما ما با دست خودمان با حفر چاههای برقی، منابع آبهای زیرزمینی و قناتها را با مصرف بیرویه و غلط از بین بردیم و به وقوع زودرس این بلای طبیعی دامن زدیم و به استقبال خشکسالی رفتیم.
بیکاری، فقر، قحطی، نزاع و مهاجرت برخی از پیامدهای ناگوار خشکسالی است، منابع آب هر سرزمینی وابسته به میزان بارشی است که بر آن میبارد. میانگین سالیانهی باران در پهنهی ایران ۲۸ سانتیمتر است که این مقدار هم رو به کاهش است، این در حالی است که متوسط بارش باران در کشوری مثل ژاپن ۱۶۰ سانتیمتر است و میانگین جهانی نیز ۳۵ سانتیمتر است.
ما که در بخش کمباران زمین زندگی میکنیم باید با مصرف درست و عاقلانه از همین مقدار اندک منابع آبی محافظت کنیم تا هم خودمان را در تنگنای کمآبی قرار ندهیم هم نسلهای بعد را از این مایهی حیاتبخش محروم نکنیم.
این کتاب تلاشی است ستوده در راستای شناساندن تلاشهای ارزشمند و بدیع ایرانیان در راستای استفادهی بهینه از آب و آبرسانی که در آن کلیدواژههایی چون قنات، کوزه، آبانبار، سد قوسی، بادگیر، تصفیه آب و... پرتکرار و پرطنین است
تصاویر جذاب و متن روان و البته دقیق از حیث علمی این کتاب باعث شده اثری جذاب و خوشخوان پیش روی کودکان و نوجوانان ایرانزمین باشد.

«یک تکه زمین کوچک»
پدیدآور: الیزاب لِرد
مترجم: پروین علیپور
ناشر: افق
تعداد صفحات: ۲۹۴
در کتاب «یک تکه زمین کوچک»، الیزابت لِرد نویسنده سرشناس انگلیسی داستان یک نوجوان ۱۳ سالهی فلسطینی را نقل میکند که در شهر رامالله زندگی میکند. کریم عاشق فوتبال است و میخواهد بهترین فوتبالیست جهان شود، اما او با شرایط سخت و خطرناکی روبهرو است که جنگ و اشغال رژیم صهیونیستی بر زندگی او و خانواده و دوستانش تحمیل کرده است. او باید با تحریمها، تیراندازیها، بازداشتها، تفتیشها، تخریبها و مرگ و میر مواجه شود و در عین حال از زندگی خود لذت ببرد و آرمانها و آرزوهایش را دنبال کند؛ مخصوصاً آرزوی بیرون کردن اسرائیلیهای جنایتپیشه از سرزمینشان را!
الیزابت لِرد که سالها در خاورمیانه و به ویژه لبنان زندگی کرده و دو سفر هم به فاصلهی زمانی زیاد به سرزمین فلسطین داشته، این اثر خود را با کمک سونیا نمر نویسنده، داستاننویس، مترجم، مردمنگار و دانشگاهی فلسطینی که تحت بازداشت و شکنجهی اسرائیل نیز قرار گرفته است نگاشته و برگفته از واقعیت، شرایط سخت و دشوار نوجوانان فلسطینی را در این اثر نگاشته. این اثر یک کار جسورانه است که از یک سو با اعتراض شدید صهیونیستها مواجه شده و از سوی دیگر با استقبال فراوان عموم مردم و به ویژه نوجوانان آمریکایی مواجه شده است.

منابع سیزدهمین دوره جشنواره کتابخوانی رضوی حاوی ۵ عنوان کتاب با موضوع امام رضا(علیه السلام) و ۴ عنوان کتاب با محوریت پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) می باشد.

به نقل از سایت نهاد کتابخانه های عمومی کشور عناوین این ۹ کتاب :
«لالا لالا کبوتر بال داره» سروده علی محمد مؤدب،
«لشکر کلمات» نوشته مریم کوچکی،
«به شرط آفتاب» نوشته لیلا شمس،
«سفر به قلعه خورشید» نوشته رقیه بابایی،
«پاسخهای امام رضا(ع) به چهل پرسش قرآنی» اثر جمعی از نویسندگان،
«بچهها سلام!» نوشته سیدمحمد مهاجرانی،
«ده قصه از حضرت محمد(ص)» نوشته محمدرضا سرشار، «چهره تو قبله هر شاعر است» نوشته کمال السید
و «به امین بگو دوستش دارم» نوشته مریم راهی
است که در ۶۷۵۰۰ نسخه، به ۳۶۶۰ کتابخانه عمومی اعم از نهادی و مشارکتی ارسال شده است.
گفتنی است، این منابع از ۶ ناشر شامل به نشر، شهید کاظمی، قدیانی، جمکران، کتاب نیستان و مدرسه خریداری شده است.
برچسبها: 1403
منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه اسفند ۱۴۰۲

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه اسفند ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «قبلهی آخرین» از دفتر نشر معارف، «اسرار ماه رمضان» از انتشارات فیض فروزان، «ماجرا هنوز تمام نشده» از انتشارات سوره مهر و «درخت بخشنده» از انتشارات فنی ایران معرفی شد.

قبلهی آخرین
پدیدآور: مسعود عالی
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۲۷۲
این اثر، سلسله مباحثی است که در برنامۀ «سمت خدا» از شبکۀ سوم سیمای جمهوری اسلامی ایران با عنوان «یادی از امام عصر (عجل الله فرجه الشریف) برگزار شد. توجه استاد مسعود عالی به ارائهی مطالب به بیانی ساده و روان در عین حال متقن و عمیق و نیز بهرهگیری تأثیرگذار و البته عالمانه از آیات، روایات، به ویژه حکایات معتبر، اشعار و تمثیلها در انتقال مفاهیم مهدوی از ویژگیهای مهم و برجستهی این مجموعه است.
برخی از مباحث تأملبرانگیز فصول پنجگانهی جلد نخست عبارتند از: ضرورت معرفتِ اضطرار به حجت الهی و آثار کسب آن و تبعات فقدان آن؛ موانع اجابت دعا و دلایل تأخیر در اجابت و گونههای اجابت دعا؛ ویژگیهای عام و خاص امام زمان علیهالسلام؛ دلائل حیات امام زمان عجل الله فرجه الشریف؛ جلوههای رحمت گستردهی مهدوی و آثار آن؛ علل غیبت امام زمان علیهالسلام و ارکان ظهور آن حضرت؛ ملاقات با امام زمان علیهالسلام در عصر غیبت و انواع دیدار با آن حضرت؛ ابعاد و عرصههای عدالت در عصر ظهور و سیرهی عادلانه امام زمان علیهالسلام در آن دوران؛ شیطان در عصر ظهور و... .
از مهمترین عناوین مذکور در جلد دوم نیز میتوان به این موارد اشاره کرد: کتابهایی که به فرمان امام زمان علیهالسلام نوشته شدند؛ منابع پیشگوییهایی یهود و برنامهریزی و عملکرد آنها بر اساس این پیشگوییها؛ ساختن جامعهی منتظر؛ پرهیز از گناه مهمترین مصداق ادب نسبت به امام زمان علیهالسلام؛ اسرار زمانها و مکانها؛ احترام به نامها، منسوبین، مکانها و زمانهای منسوب به امام زمان؛ عهد با بنیآدم در مسئله توحید و ولایت؛ بیعت با شیطان؛ ادای حقوق مالی؛ نقش زیارت و توسل در تجدید عهد و حفظ ایمان و ربط با امام زمان علیهالسلام؛ تبعیت از مرجعیت و ولایت فقیه؛ بداء در علائم حتمیه ظهور؛ چگونه جمعکردن نزدیک دیدن ظهور و تعیین وقت نکردن؛ امکان تأخیر و تعجیل در امر فرج؛ چگونگی غربتزدایی از امام زمان علیهالسلام؛ چگونگی یاری رساندن به امام زمان علیهالسلام در عصر غیبت و... .

اسرار ماه رمضان
(و مراقبات و مناسک آن همراه با آداب انس با قرآن کریم)
پدیدآور: محمدتقی فیاضبخش
ناشر: فیض فروزان
تعداد صفحات: ۲۱۴
کتاب اسرار ماه رمضان، درباره «اسرار ماه مبارک رمضان و مراقبات و مناسک آن همراه با آداب انس با قرآن کریم» سخن میگوید.
ادب حضور مجموعهای شش جلدی است که به آداب و مراقبات مهمترین ایام سال در نزد اهل معنا میپردازد؛ اوقاتی که در فرهنگ اهل بیت علیهم السلام فرصتی ویژه برای سیر و سلوک توحیدی معرفی شدهاند. این ایام عبارتاند از: سه ماه ارجمند رجب، شعبان و رمضان، اربعین موسوی (یعنی ماه ذی القعده، دههی اول ذی الحجه) و ایام سوگواری حسینی علیه السلام در محرم و صفر.
کتاب حاضر، عصارهی دستورات اخلاقی و عبادی و همچنین معارف توحیدی پیرامون ماه رمضان، بنا بر مکتب تربیتی علامه طباطبایی رحمة الله علیه است.
ویژگی مهم این کتاب آن است که مؤلف برخی لطایف و ظرایفی که خود از محضر اساتید اخلاق و سیروسلوک، بهویژه مرحوم آیتالله سعادتپرور دریافت نموده را به تناسب مباحث ذکر کرده است.
جایگاه ماه مبارک رمضان و روزهی آن در تهذیب نفس؛ راهبردهای عملی برای بهرهگیری بهتر از ماه رمضان (اعم از توصیههای تغذیهای و سبکزندگی در کنار توصیههای سلوکی)؛ بایستهها و آداب انس با قرآن کریم؛ گامهای نخستین تدبّر در قرآن کریم؛ مراقبه در ماه مبارک رمضان؛ شبزندهداری و دعا و مناجات؛ توسل به حضرت زهرا سلام الله علیها (که باطن شب قدر هستند) و نیز امام زمان ارواحنا لتراب مقدمه الفداه در ماه مبارک رمضان و به خصوص در شبهای قدر؛ شب آخر و لحظهی وداع با ماه مبارک رمضان؛ شب و روز عید فطر؛ برخی از مهمترین مباحث این کتاب را شامل میشوند.

ماجرا هنوز تمام نشده
پدیدآور: مهدی میرکیایی
ناشر: انتشارات سوره مهر
تعداد صفحات: ۱۶۷
این کتاب جذاب، خوشخوان و مهیج و عمیق که جلد ۱۳ از مجموعهی سرگذشت استعمار است و البته برگزیدهی جایزهی کتاب سال جمهوری اسلامی در سال ۱۴۰۰، ماجرای روزهایی را روایت میکند که استعمار با کشف نفت، جای پای خود را در کشورهایی مثل ایران بیش از پیش محکمتر کرد.
کتاب با بیان چگونگی رشد جان دی راکفلر یهودی در صنعت نفت ایالات متحده مباحثش آغاز میشود، به راهکارهایی کثیفی که او برای به زانو درآوردن رقیبان و تبدیل کردن استاندارد اویل به بزرگترین شرکت نفتی در آمریکا منتهی شد. از طرف دیگر نیز در باب خاندان یهودی روتچیلدها ثروتمندترین خاندان در اروپا و چگونگی رشد شرکت شل و تجارت نفتی آنها و رقابتشان با راکفلرها مطالب را بیان میداد. این دو مقدمهای است که نشان میدهد چه شد پای غرب به جنوب غرب آسیا (خاورمیانه) به منظور دستیابی به نفت و کاهش هزینهی استخراج، تولید و حمل و نقل سوخت باز شد. ضلع سوم استخراج نفت در سال ۱۸۹۰ رویال داچ زیر نظر پادشاهی هلند در اندونزی که جزء مستعمرات هلند در آن زمان بود به صنعت نفت جهانی ورود پیدا میکند؛ پس از کشمکشهای فراوان شل و روایل داچ با هم متحد میشوند و اینک نبرد بزرگ فرا میرسد. از اینجا به بعد بیان میشود که چگونه یک سرمایهدار انگلیسی به نام ولیام ناکس دارسی با کمک سفارت انگلستان میتواند با نیرنگ روسها را که مانند انگلیس در آن زمان در ایران هر جولانی که میخواستند میدادند را فریب دهند و قرارداد ننگین نفتی دارسی را که به مدّت هفتاد سال اعتبار داشت با مظفرالدین شاه منعقد کنند و به این شکل «شرکت نفت ایران و انگلیس» متوّلد شد. بیشترین غارت ممکن از نفت ایران در خلال جنگ جهانی اول که انگلستان به شدّت به نفت نیاز داشتند انجام شد!
ضمن اینکه در کتاب چگونگی فروپاشی عثمانی و ایجاد کشورهای جدید توسط عمدتاً انگلستان با حکامی دستنشانده و مطیع انگلیسیها بیان میشود و بحث استخراج نفت در این کشورها نیز بیان میشود. در ادامه نیز داستان مهیج و پر عبرت پشت پردهی نفت و استعمار جهانی به زیبایی تا رخدادن انقلاب اسلامی ایران و بعد از آن ادامه مییابد.
خواندن این اثر کمنظیر (اگر نگوییم بینظیر) برای نوجوانان و جوانان، بزرگسالان و حتی سالمندان مفید و جذاب و پر از عبرت و شگفتی خواهد بود.

درخت بخشنده
پدیدآور: شل سیلور استاین؛ مترجم: هایده کروبی
ناشر: شرکت انتشارات فنی ایران
تعداد صفحات: ۳۶
کتابی ساده ولی بسیار عمیق، کتابی که هم خردسال چهارساله میتواند به کمک والدینش آن را بخواند، هم نه تنها برای والدین این خردسال میتواند جذاب باشد، بلکه برای پدربزرگ و مادربزرگ این خردسال نیز میتواند بسیار جالب توجه باشد. در عین سادگی حکمت عمیقی در این کتاب ساری و جاری است.
کتاب دربارهی دوستی یک پسربچه با درخت است و درختی که هر بار کودک به سراغش میاید با سخاوت به او عطا میکند. به مرور پسربچه بزرگ میشود و گرفتار عشق و روزمرگی میشود، اما هر بار که به بهانهای به نزد درخت باز میگردد، این درخت است که با وفاداری و سخاوت همچنان آنچه دارد را به او بذل میکند و در پایان:
«و پس از مدّتها پسر (که اکنون پیرمردی کهنسال شده بود) دوباره برگشت.
درخت گفت: «پسرم مرا ببخش، هیچ چیز دیگری ندارم که به تو بدهم. سیبی باقی نمانده.»
پسر گفت: «با این دندانهای فرسودهام نمیتوانم سیب بخورم.»
درخت گفت: «شاخهای هم ندارم که روی آن تاب بخوری»
پسر گفت: «من پیرم و نمیتوانم تاب بخورم.»
درخت گفت: «تنهای هم ندارم که از آن بالا بروی» (تنه را خود پسربچه بریده بود و فروخته بود!)
پسر گفت: «من آنقدر خستهام که نمیتوانم از شاخهات بالا بروم.»
درخت آهی کشید و گفت: «متأسفم»
«کاش میشد چیزی به تو بدهم ولی چیزی برایم نمانده، من کُندهای پیرم. متأسفم ...»
پسر گفت: «دیگر به چیزی زیادی نیاز ندارم. از آنجایی که بسیار خستهام، فقط جایی آرام میخواهم که استراحت کنم.»
درخت گفت: «خب»
و تا جایی که میتوانست قامت خود را راست کرد.
«خب. کندهی پیر به درد نشستن و استراحت کردن میخورد. بیا پسرم، بنشین و استراحت کن.»
و پسر نشست و درخت خوشحال بود ...

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه بهمن ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «بزرگ شدی ریزه میزه»، «چاپید شاه (اندر احوالات امانت داری و مملکت داری پهلوی ها)»، «حکایت نامه پیامبر صلی الله علیه و آله» و «علی یارت پهلوان» معرفی شد.

علی یارت پهلوان
پدیدآور: فرزانه فراهانی
ناشر: رودآبی
تعداد صفحات: ۲۴
یک گزینهی عالی برای مطالعهی کودکان! این کتاب جذاب و ارزشمند و خوشمحتوا از چند جنبه وجه تمایز دارد با آثار مشابه. نخست اینکه ورزش پهلوانی را به زیبایی برای مخاطب کودک معرفی میکند و او را با حال و هوای ذکرخانه (همان زورخانهی سابق) آشنا میسازد. علاوه بر این پلی میزند به برشی از زندگی اول پهلوان عالم، مولی امیرالمؤمنین علی علیهالسلام و ماجرای فتح خیبر و دلاوریها و پهلوانیهای حضرت امیر صلواتاللهعلیه در آن نبرد را بیان میدارد؛ همچنین درس مهمی به مخاطبان خود میدهد، آن هم با ظرافت و لطافت، مبنی بر این که اصل پهلوانی، خصایل پهلوانی و جوانمردیست، نه زور بازو! در پایان نیز مخاطب خود را با ادوات ذکرخانه (همان زورخانهی سابق) نظیر میل و کباده و سنگ و... و مفاهیمی نظیر مرشد و پوریای ولی و گلریزان و... آشنا میسازد. خود فضای داستانی از حیث ادبی و نیز تصاویر، جذاب است، هم برای کودک و هم حتی برای بزرگسالان.

حکایتنامه پیامبر صلیاللهعلیهوآله
پدیدآور: غلامرضا حیدری ابهری
ناشر: نشر جمال
تعداد صفحات: ۹۳۵
در بین آثار مربوط به سیره و سنت معصومین علیهم السلام، حکایات زندگی آن بزرگواران از جایگاه ویژهای برخوردار است. امتیاز حکایتنامهها بر دیگر آثار دینی، جذابیت فوقالعاده این مجموعهها در تأثیرگذاری آن بر تغییر رفتار و سبک زندگی خوانندگان است. «حکایت نامه موضوعی پیامبر اعظم صلیاللهعلیهوآله ؛ بیش از ۸۵۰ حکایت از زندگانی رسول خدا صلوات الله علیه در ۱۶۲ موضوع مختلف» است که از بین بیش از ۲۰۰ جلد کتاب حدیثی و تاریخی گردآوری شده است.
دستهبندی موضوعی کتاب آن را بسیار کاربردی نموده است. کوتاه بودن حکایتها و ترجمه روان نیز از دیگر مزیتهای آن به شمار میرود. در پایان برخی از حکایتها بخشی به نام «در سایهسار سیره» وجود دارد که حاوی چکیدهای از حکایت گفته شده است، این چکیده فرآیند مرور کتاب را آسان میکند و پیام حکایت را به طور خلاصه برای مخاطب آشکار میسازد. فهرست تفصیلی پایان کتاب نیز مخاطب را با موضوعات اصلی و فرعی آشنا میکند؛ موضوعاتی نظیر: آخرت، آراستگی، اسراف، امانتداری، رازداری، راستگویی و ... که بر اساس ترتیب حروف الفبا به نظم درآمده است.

چاپید شاه (اندر احوالات امانتداری و مملکتداری پهلویها)
پدیدآور: سپیده انوشه
ناشر: کتاب جمکران
تعداد صفحات: ۱۷۶
چاپید شاه؟
محتوای کتاب بسیار فراتر از چاپیدن پهلویها از ایران و ایرانی است؛ در این کتاب به شدّت تلخ و البته روشنگر و خواندنی، حکایتِ دست و دلبازی بینظیر دودمان پهلوی نسبت به سرمایههای ایرانزمین و به تعبیرِ کتاب، چاپیدن بیگانگان از ایران نیز بیان شده.
این کتاب خوشخوان و البته تکرار میکنم، حقیقتاً تلخ؛ ضمن داشتن اتقان و دقت تاریخی، متن بسیار روانی دارد و از کاریکاتور و عکس بسیار هنرمندانه برای انتقال هر چه بهتر مفاهیم یاری جسته است و مخاطب را به لایههایی از تاریخ توجّه میدهد که غالباً به رغم اهمیت فراوان، مورد غفلت واقع میشود و دشمن نیز برای تحریف تاریخ و تطهیر پهلوی و فتنهگری برای امروز ایران، از همین غفلتها و نکات مغفول بهرهمیبرد!
مثلاً اینکه بهائیت در روی کار آوردن دودمان پهلوی چه نقشی ایفا کرده است و این ایفای نقش منجر به چه نتایجی در طول حکومت پهلوی برای بهائیان شده است! یا شخصیتی نظیر فروغی که ماسون بودنش شهرهی خاص و عام بوده، در روی کار آوردن دولت پهلوی چه نقشی ایفا کرده است و این امر چه تبعاتی در پی داشته است. یا دودمان پهلوی چهطور حیاتیترین و استراتژیکترین نقاط مرزی ایران را چوب حراج زدند و موجب تضعیف شدید موقعیت ژئوپولیتیک ایرانزمین شدند و صدمهای از این حیث وارد ساختند که جبران ناپذیر است؛ مواردی نظیر: واگذاری سرچشمه هیرمند به افغانستان؛ واگذاری کوههای آرارات به ترکیه؛ موافقت با جدایی بحرین (که ضربهای مهلک به اقتدار دریایی ایران از نظر ژئوپلیتیک و اقتصادی وارد ساخت) و دستهگلهای فراوان دیگر.
کتاب از حکایت به دنیا آمدن پهلوی اول آغاز میشود و با ذکر مهمترین فرازهای تاریخی پهلوی اول و دوم با ذکر چگونگی مرگ پهلوی دوم به پایان میرسد.
«چاپید شاه» در مورد فرازهای تاریخی مهم عصر پهلوی (نظیر: وضعیت ایران را در دوران جنگ جهانی اول؛ شکلگیری کودتا و سرنگونی قاجار و به قدرت رسیدن پهلوی اول؛ ثروتاندوزی رضاشاه؛ ارتش نوین؛ راهآهن سراسری ایران؛ کشتار عشایر؛ کشف حجاب؛ جاسوسان انگلیس؛ اشغال ایران و استعفا و تبعید پهلوی اول؛ ملی شدن صنعت نفت؛ کودتای ۲۸ مرداد؛ ساواک؛ انقلاب سفید؛ قیام ۱۵ خرداد؛ مستشاران آمریکایی؛ جدایی بحرین؛ بنیاد پهلوی؛ حزب رستاخیز و...)، بسیار بیش از آنچه در اذهان وجود دارد، نکات عمیق و کمتر شنیدهشدهای را بیان داشته است؛ همین مزیت و ویژگی مهم این اثر است که آن را از نمونههای دیگر برای رده سنی نوجوان متمایز میکنند؛ به عنوان نمونه، وقتی میخواهد به شرح قیام ۱۵ خرداد بپردازد، قبل از آن وضعیت کشور را و اینکه اوضاع در ایران قبل از آن واقعه چگونه بود را به خوبی توصیف کرده و اطلاعاتی ارائه میکند که برای بسیاری از علاقهمندان به تاریخ هم تازگی دارد.
ذکر نکات خاص تاریخی که اسناد متقنی (حتی در حد فیلم و صوت) برایشان باقیست، اما کمتر در اذهان هستند و در تحلیل تاریخ مهم هستند نیز از دیگر ویژگیهای کتاب محسوب میشود. مثلاً شاید کمتر کسی به یادش مانده باشد که محمدرضا پهلوی، مدعی بوده که محضر امام زمان تشرف یافته است و ادعاهای فراوان دیگری از این قبیل باعث شده بود تا او در نظر خودش شخصیتی با تأییدات خاص الهی به حساب آید و گمان کند که هر کس با او در افتادهِ وَر افتاده!

بزرگ شدی ریزهمیزه
پدیدآور: رفیع افتخار
ناشر: جمال
تعداد صفحات: ۱۰۴
یک رمان غیرشعاری و غیرفانتزی و باورپذیر برای فضای ذهنی امروز نوجوانان مرتبط با فضای قبل از انقلاب و مبارزات مردم علیه شاه و اقدامات ساواک علیه مردم که شخصیتهای اصلی داستان چند نوجوان هستند که درگیر مبارزات میشوند و اتفاقاتی بسیار عجیب و تأمّلبرانگیز برایشان رخ میدهد.
ریزهمیزه پسر زرنگ قصه است که در اتفاقاتی حیرتانگیز بزرگ میشود؛ بزرگتر از سنش میفهمد، تصمیم میگیرد و اقدام میکند و یاد میگیرد که برای نابود کردن ظلم، حتی بچهها هم باید تلاش کنند.
کتاب «بزرگ شدی ریزهمیزه» قصه کودکان و نوجوانانی را روایت میکند که بخشی از تاریخ انقلاب اسلامی را رقمزدند؛ اما از آنان کمتر یاد میشود.

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه دی ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «بازی بزرگ»، «زندگی با ضربالمثلها»، «سرباز قاسم سلیمانی» و «فاطمه علی است» معرفی شد.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی نهاد کتابخانههای عمومی کشور، منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه دی ۱۴۰۲ با هدف تبیین منویات رهبر معظّم انقلاب اسلامی برای ارتقای فرهنگ مطالعه و کتابخوانی در جامعه، دسترسی همگانی به کتاب، لزوم معرفی کتابهای مفید برای پرورش فکری آحاد مختلف مردم جامعه و همچنین ارتقای فضایل اخلاقی و فرهنگ عمومی از طریق مطالعه کتابهای مفید و فاخر در سطح کشور، معرفی شد.

«بازی بزرگ (جلد ۱۲ از مجموعه سرگذشت استعمار)»
پدیدآور: مهدی میرکیایی
ناشر: سوره مهر
تعداد صفحات: ۱۶۵
معمولاً تاریخ درس چندان خوشایندی نیست! بچهها در مدرسه به آن گوشت تلخ یا چغر بد بدن میگویند؛ اما مجموعه سرگذشت استعمار را مهدی میرکیانی که تخصص در تاریخ و تخصص در خلق آثار جذاب ادبی برای نوجوانان را توأمان دارد، چنان گیرا نگاشته که مخاطب دلش نمیخواهد دیگر کتاب را رها کند و این یک موفقیت بزرگ برای خلق اثر تاریخی برای نوجوانان است.
جلد ۱۲ از این مجموعه ارزشمند که تمجید رهبر معظّم انقلاب حفظه الله را نیز با خود به همراه داشته، مربوط به یکی از بزرگترین قهرمانان مبارزه با استعمار، یعنی میرزا تقیخان امیرکبیر است.
در کتاب نفوذ و جاسوسی گستردهی انگلیسی در جای جای ایران در عصر قاجار، به خوبی با استنادات قوی و محکم و با جذابیت بیان شده، همچنین کتاب رقابت جاسوسی و نفوذ در ساختار قدرت را میان انگلستان و روسیه نیز به خوبی عیان ساخته است (که انگلیسیها به این رقابت با روسها بر سر نفوذ و تسلط بر ایران، «بازی بزرگ» میگفتند!)
در کتاب به برخی از مهمترین چراهای تاریخی به شکلی عمیق و جالب توجه پاسخ گفته شده، مثلاً اینکه انگلستان به چه دلیل خواست افغانستان از ایران جدا شود و برای تحقق این هدف چه اقداماتی انجام داد از بخشهای بسیار قابل تأمل تاریخ قاجار است که بسیار عبرتآموز است. (ارتباط این مطلب با هند که آن زمان مستعمره انگلستان بود و روسیه بسیار تأمّلبرانگیز است!)
از سوی دیگر نیز، اقدامات ضد استعماری قائم مقام فراهانی و میرزا تقیخان امیرکبیر و نیز خائنین به این آب و خاک که همه اسرار مملکتی را به اجانب میرساندند و به دنبال محقق ساختن اوامرشان بودند نیز در کتاب به زیبایی تصویر شده،
نکات بسیار ناب و کمتر شنیدهشدهای را مهدی میرکیایی از دل تاریخ بیرون کشیده و به زیبایی به مقابل دیدگان ما قرار داده که میتواند برای عبرت و بصیرت امروز ما بسیار راهگشا باشد!
مثلاً آیا میدانستید بر اساس یکی از بندهای قرارداد ترکمانچای، روسها پادشاهی ایران را ملزم کردند که پادشاهی فقط باید بعد از فتحعلیشاه به پسرش عباسمیرزا و دیگر فرزندان عباسمیرزا برسد و از این طریق کاری کردند که محمدشاه، فرزند عباسمیرزا زمانی که به سلطنت برسد خود را مدیون روسها بداند و تأمینکننده منافع ایشان در ایران باشد!

«زندگی با ضربالمثلها»
پدیدآور: غلامرضا حیدری ابهری؛ تصویرگر: سام سلماسی
ناشر: کتابک
تعداد صفحات: ۳۳۶
ضربالمثل، گونهای از سخن گفتن است که حکمت یا داستانی پند آموز را در قالب کنایه یا جملههای تمثیلی بیان میکند. از آنجا که ضرب المثلها، حاصل تجارب گذشتگان هستند، معمولاً یادگیری آنها به منزله داشتن فانوسی برای پیمودن مسیر تاریک و پرپیچوخم زندگی است. از طرفی معمولاً شنیدن نصایح، پندها و اندرزها برای کودکان خستهکننده است و در مقابل شنیدن آنها موضع دفاعی دارند؛ در صورتیکه ضرب المثل، سخنی شیرین و معمولاً شعرگونه است؛ همچنین استفاده از ضرب المثلها در کلام، یکی از فنون سخنوری و افزایش تاثیر کلام است. معمولاً اگر حرفی را به همراه ضربالمثل بزنیم، علاوه بر اینکه مدت بیشتری در ذهن شنونده میماند، تاثیرگذاری بیشتری هم دارد.
اگر کودک به همراه مثال و داستان با معنای ضربالمثل آشنا شود، تأثیرگذاری آن بیشتر و یادآوری آن آسانتر میشود. مثلاً ضرب المثل «عاقبت جوینده یابنده بود» را در نظر داشته باشید. در ذیل توضیح این تمثیل، نویسنده کتاب حجت الاسلام حیدری ابهری، به داستان آغاز نویسندگی خود اشاره کرده است. نویسنده به بیان این تجربه خود، که از پذیرفته نشدن کتابهایش، در آغاز نویسندگی دلسرد نشده و بالاخره تلاش و کوشش نتیجه داده، پرداخته است.
کودک با شنیدن این ضرب المثل و داستان مربوط به آن به ارزش تلاش پی میبرد. از طرفی در مواقع دلسردی با یادآوری ضرب المثل و همراهی داستان آن امیدی تازه در دل او شکل میگیرد.
کتاب زندگی با ضربالمثلها نوشته غلامرضا حیدری ابهری، به ما آموزش میدهد که کِی و چهموقع آنها را استفاده کنیم. این کتاب ۴۴۵ ضربالمثل با توضیح تفصیلی و ۲۰۴ ضرب المثل با توضیح مختصر است.
در ذیل هر ضربالمثل حکایت مرتبط با هر ضربالمثل، ضربالمثلهای مشابه و همکاربرد نیز ذکر شده است. علاوهبر این در کتاب بیش از ۱۰۰ تصویر جذاب و کارتونی از آقای سام سلماسی وجود دارد که به انتقال هر چه مؤثرتر پیام ضربالمثلها کمک شایانی میکند.
چیدمان این ضرب المثلها بر اساس حروف الفبایی است و با ضربالمثلهایی نظیر: آب از سرچشمه گلآلود است؛ آب به آبادانی میرود؛ آب در کوزه و ما تشنهلبان میگردیم آغاز میشود و با ضرب المثلهایی نظیر: درد کوهکوه میآید و مومو میرود؛ درِ دنیا همیشه به یک پاشنه نمیگردد؛ درِ دیزی باز است حیای گربه کجا رفته ادامه مییابد و با ضربالمثلهایی نظیر: یکی بِزا، فتحعلیخان بزا!؛ یکیتان من باشید، یکیتان نیممن و یکی چهارشنبه پول پیدا میکند و یکی گم میکند پایان مییابد.

«سرباز قاسم سلیمانی»
پدیدآور: مصطفی رحیمی
ناشر: خط مقدّم
تعداد صفحات: ۵۸۴
تلاشی ستودنی و در خور تقدیر برای ترسیم حتی الامکان جامع ابعاد مختلف زندگی حاج قاسم سلیمانی از تولد تا شهادت.
برای توصیف کتاب سرباز قاسم سلیمانی در یک جمله، باید عبارات فوق را بیان کنیم. کتابی که کاملاً بدون عجله و با دقت و حوصله و تحقیق و مصاحبههای فراوان تدوین شده در ده فصل تدوین شده است.
کتابی دربارهی مردی که دشمنان و معارضانش دربارهاش گفتهاند:
او در همه جا هست و در هیچجا نیست.
ژنرالی به شدّت کمحرف که میتواند هر عملیات آمریکا در آسیا را به شکست بشکاند.
شمشیر ایران در غرب آسیا.
قدرتمندترین مسئول امنیتی غرب آسیا.
فرمانده سایهها.
و ...
شخصیتی که هر چه بیشتر اصرار و تلاش بر گمنامی کرد، خدا بیشتر خواست محبوب و مشهورش گرداند و آنچه خدا خواست، شد و مزد مجاهدتش را با شهادت و بدرقهای کمنظیر گرفت.
نه فصل نخست کتاب به فرازهای مهم تاریخ زندگانی حاج قاسم اختصاص یافته، ولادت و دوران کودکی و دوران نوجوانی در زمان شاه؛ آغاز انقلاب و حضور در دفاع مقدّس؛ مبارزه با اشرار جنوب شرق کشور؛ فرماندهی سپاه قدس و نخستین اقدامات در افغانستان و لبنان و بوسنی و...؛ ظهور داعش و مبارزه با داعش در سوریه و عراق (که بخش ۳ فصل کتاب را به خود اختصاص داده)؛ فصل یکی مانده به آخر که بسیار جالب توجه است و به بسیاری چراها پاسخ گفته با عنوان: «شهادت؛ آخرین بارانداز) و البته فصل پایانی که به نظر نگارنده، مهمترین فصل کتاب است با عنوان: «نقبی به درون»؛ در این فصل بسیار مهم است که نویسنده در ورای تمام اقداماتش در دوران مسئولیت، تلاش کرده تا ابعاد زیربنایی شخصیت کمنظیر قاسم سلیمانی را برای مخاطب از دل بیان خاطرات عیان سازد. او چگونه زیست که اینگونه شهید شد.

«فاطمه علی است»
پدیدآور: علی قهرمانی
ناشر: کتاب جمکران
تعداد صفحات: ۱۹۲
تنها زوج معصوم طول تاریخ، قطعاً زندگی مشترکشان، لحظه لحظهاش پر از درس است، پر از نکته که انسان متوجه شود در فراز و فرود زندگی، بهترین عملکرد چگونه باید باشد. زیرعنوان کتاب عبارتست از: داستانهایی کوتاه از بلندای سبکزندگی حضرت صدیقه طاهره سلاماللهعلیها و امیر مؤمنان علیهالسلام؛ که به خوبی گویای محتوای کتاب است. مطالب مختصر است و نثر نیز خوشخوان و روان؛ تنوع مطالب هم کمنظیر و حسنگزینش نویسنده از دل منابع روایی و تاریخی به شکلی بوده که منظومهای کاربردی را برای زندگی به سبک بندگی در بستر خانواده به مخاطب ارائه میدهد. تسلط نویسنده به مبانی تاریخی و روایی باعث شده تا از خیل انبوه منابع بهترینها گزینش شود و قلم قوی او نیز باعث شده که در بازآفرینی این متون، ضمن حفظ امانت، نثری امروزی داشته باشند و مخاطب به راحتی بتواند با آن ارتباط بر قرار سازد.
فصول چهارگانه کتاب عبارتند از: «تولد دو نور» به داستان ولادت و بالندگی آن دو معصوم میپردازد. «پیوند دو دریا» ماجراهای شورانگیز وصلت آن دو نور را میخوانیم. «داستان زندگی» که کام ما را با داستنکهایی جذاب از زندگی و سلوک آن دو چراغ هدایت روشن میسازد و «در فراق یار» که حین و بعد از شهادت مظلومانهی صدیقه کبری سلام الله علیها را روایت میکند.
برچسبها: منابع_طرح_کتاب_خوان_ ماه_دی ۱۴۰۲

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه آذر ۱۴۰۲ کتاب های «شرحی کوتاه بر رسالهی حقوق امام سجاد علیهالسلام»، «من فاطمه هستم دختر محمد صلیاللهعلیهوآله»، «تربیت بدون فریاد» و «نقطه» .

«شرحی کوتاه بر رسالهی حقوق امام سجاد علیهالسلام»
پدیدآور: عبدالحمید دیالمه
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۲۳۹
برخی از متون روایی ما، از حیث جامعیت و عمق، بینظیر و نزدیک به اعجاز هستند. مثلاً در باب مسائل اخلاقی، دعای مکارم الاخلاق امام سجاد علیهالسلام؛ در مسئلهی استغفار و طلب آمرزش از گناهان، استغفار هفتادبندیِ امیرالمؤمنین علیهالسلام؛ در مسئله کشورداری و حکومتداری، فرمان امیرالمؤمنین به مالک (منقول در کتاب شریف نهجالبلاغه)، در عرفان و سلوک عملی، حدیث عنوان بصری و ...
در مسئلهی حق و حقوق نیز رسالهی حقوق امام سجاد علیهالسلام دارای چنین جامعیت و عمقِ اعجازگونه و اعجاببرانگیز است. بزرگان بسیاری تاکنون بر این گنجینهی کمنظیر اسلام و تشیع شرح نگاشتهاند؛ اما شخصیتی عمیق و بصیر با غنای علمی و اعتقادی کمنظیر، مانند شهید عبدالحمید دیالمه، با آن نگاه خاصی که به اسلام سیاسی-اجتماعی داشت، برای شرح این رسالهی عظیمالشأن، نکاتی استخراج کرده است که به واقع کمنظیر و بسیار راهگشا و کاربردی است.
در این اثر ارزنده، تا جایی که اجل به شهید عزیز، عبدالحمید دیالمه مهلت داد، آن بزرگوار به شرح قسمتهای آغازین این رساله پرداخته است که عبارتند از: بحثی پیرامون شخصیت امام سجاد علیهالسلام و رسالهی حقوق؛ حق خداوند؛ حق نفس انسان بر انسان؛ حق زبان؛ حق گوش؛ حق چشم؛ حق دستوپا؛ حق نماز؛ حق معلم و استاد؛ حق شاگرد؛ حق پدر؛ حق مادر؛ حق فرزند و حق مال و ثروت.
آنچه در این کتاب در خصوص شرح رسالهی حقوق امام سجاد علیهالسلام خواهید دید، در عین داشتن اتقان علمی و استنادات مستحکم به دیگر آیات و روایات و براهین روشن، زاویهدیدی منحصر به فرد دارد که افقهایی جدید را پیشروی حیات سیاسی و اجتماعی، و فردی و خانوادگی انسان میگشاید.

«من فاطمه هستم دختر محمد صلیاللهعلیهوآله»
پدیدآور: مصطفا پورنجاتی
ناشر: رود آبی
تعداد صفحات: ۱۹۸
در باب صدیقهی کبرا، فاطمهی زهرا سلام الله علیها کتابهای بسیاری نگاشته شده؛ وقتی کتاب جدیدی در باب ایشان منتشر میشود، سؤال پیش میآید که این کتاب چه داشته که دیگر آثار نداشتهاند و ضرورت انتشارش چه بوده؟
به این کتاب که میرسیم (یعنی کتاب من فاطمه هستم دختر محمد صلیاللهعلیهوآله) با ویژگیهایی مواجه میشویم که آن را تا حد زیادی منحصر به فرد میکند؛ منحصر به فردی که جایی خالی را پر کرده! نخست، دقت علمی فراوان برای کتابی که مخاطبش عموم مردم هستند. دوم، روانی متن در عین ادبی بودن و وزانت نثر. سوم، مختصر و غیر مطوّل بودن مباحث ارائه شده که آن را بسیار خوشخوان کرده. چهارم، نظاممندی موضوعی کمنظیر به شکلی که هم سیر تاریخی را به خوبی رعایت کرده است، و هر جا اقتضای تاریخش بوده به خوبی از سبکزندگی و سیرهی حضرت فاطمه سلاماللهعلیها سخن به میان آورده است. پنجم، کتابسازی چشمنواز و باکیفیت و برگزیدن عناوینی جذاب و در عین خلاقانه و ادبی بودن گویا! ششم، ارائهی تحلیل از برخی گرههای تاریخ زندگانی ام ابیها سلاماللهعلیها با اتکا به استنادات قوی تاریخی و روایی معتبر.
داشتن یکجای تمام این ویژگیها، باعث شده تا با اثری کمنظیر و منحصر به فرد و خوشخوان و مناسب برای عموم (در عین اتقان و عمق علمی درخور) مواجه باشیم.
نگاهی به برخی عناوین خلاقانه و البته گویای کتاب:
ریشههای فاطمه سلاماللهعلیها؛ مصایب کودکی فرشتهسان؛ تمام دلخوشی پدر؛ اگر علی علیهالسلام نبود...؛ ساده مثل خانهی فاطمه سلاماللهعلیها؛ خانهداری به تنهایی؛ روزگار غریب شروع میشود؛ خطابه برای قافلهای که راه را گمکرده؛ فاطمه سلاماللهعلیها پشت آن در بود؛ مزار من پنهان بماند و...

«تربیت بدون فریاد: با حفظ خونسردی به روشی انقلابی در تربیت فرزندان خود دست یابید»
پدیدآور: هال ادوارد رانکل؛ مترجم: اکرم کرمی
ناشر: صابرین
تعداد صفحات: ۲۱۵
تربیت فرزند برای هر پدر و مادری اهمیت بسیاری دارد و به همین دلیل والدین برای تربیت بهتر فرزندانشان دغدغة همیشگی دارند و در جستجوی روشهای گوناگون هستند.
این کتاب با استفاده از علم روزِ روانشناسی و مبتنی بر تجربیات فراوان، سعی دارد به تنظیم روابط میان والدین و فرزندان بپردازد. همانطور که میدانیم زمانی میتوانیم به فکر تربیت کودک خود باشیم که روابط میان ما و کودکمان یک رابطة مثبت توأم با احترام متقابل باشد. در نتیجه کتاب ابتدا به آموزش نکاتی میپردازد که مادر و پدرها باید در مورد خود، آنها را بدانند و بهکارگیرند و سپس به آموزش روشهایی جایگزین روشهای قدیمی از جمله داد و فریاد هنگام عصبانیت میپردازد. از دیگر نکات برجستة کتاب استفاده از داستانهای متنوعی است که در جایجای کتاب بهعنوان نمونههای عینی نقلشده است. این داستانها به این سبب که شامل اتفاقاتی است که والدین هم با موضوعات آن درگیر هستند؛ علاوه بر همراهی بهتر سبب افزایش درک موضوع مورد بحث میشود.
خواندن این کتاب به تمام والدین چه آنها که درمانده شدهاند و معتقدند دیگر هیچ روشی قادر به حل مشکل آنها نیست و چه آنها که در ابتدای راه قرار دارند و به دنبال بهترین روش تربیت میگردند، پیشنهاد میشود.

«نقطه»
پدیدآور: پیتر اچ. رینولدز؛ مترجم: هدا کلاهدوز
ناشر: امیرکبیر
تعداد صفحات: ۳۲
همه مردم دارای استعداد هستند، استعدادهای گوناگونی که باید از باطن وجودشان کشف شود و به شکوفایی برسد. (چنانچه از رسول اکرم صلوات الله علیه و آله نیز روایت شده است: مردم معدنهایی هستند، همچون معادن طلا و نقره.)
نویسندهی این کتاب، به مضمون این حدیث نبوی باور دارد، لذا در کتاب «نقطه» با دختری مواجه هستیم که باورش این است که استعدادی در نقاشی ندارد و معلّم خردمند او وقتی در پایان زنگ نقاشی، بالای سر صفحهی نقاشیاش حاضر میشود و نگاهش به صفحه سفید میافتد، میگوید آفرین، چه نقاشی زیبایی! یک خرس قطبی توی یک روز برفی!
این برخورد حکیمانه را مقایسه کنید با برخی برخوردهای ما در موقعیتهای مشابه، تفاوت از کجاست تا کجا؟ این روش، مطابق شیوه و سیره انبیا و اولیای الهی است، آنها نیز به گونهای برخورد میکردند که به رشد و تعالی شخص کمک کند! نه اینکه شخصیت او را خُرد و او را از رشد و تعالی باز بدارد!
در ادامه، این معلّمِ فهیم به او میگوید هر قدر هم که بیاستعداد باشی، اما استعداد کشیدن یک نقطه را که داری؟
و او نقطهای میکشد و به پیشنهاد معلّم اسم خود را هم زیر نقاشیاش مینویسد؛
معلّم حکیم و دانا، این نقاشی را که شامل یک نقطه بر صفحه سفید است (همراه با امضای نقاش کوچولو که اسم اوست) قاب میکند و در کلاس میگذارد و مسیری بسیار دور از انتظار در مقابل این دختر گشوده میشود که با رجوع به کتاب میتوانید از آن مطلّع شوید.
در این اثر سعی شده تا چگونگی شناسایی و شکوفایی استعداد و خلاقیت در کودکان توسط مربی یا والدین بیان شود و تأکید بر تشویق و ایجاد خودباوری راهکاری حیاتی در این مسیر معرفی شده، حتی به قدر یک نقطه!
«نقطه» کتابی ارزشمند است، هم برای والدین و مربّیان بسیار آموزنده و البته کاربردی! و هم برای کودکان الهامبخش و شورآفرین.
برچسبها: کتاب_خوان_ماه_آذر ۱۴۰۲

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه آبان ۱۴۰۲ کتاب های «این پسر چقدر کتاب میخورد!»، «توهّم سلطه»، «زاغی» و «مرثیهای برای رؤیای آمریکایی»

«این پسر چقدر کتاب میخورد!»
پدیدآور: الیور جفرز؛ مترجم: نسرین وکیلی
ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
تعداد صفحات: ۳۲
داستان «این پسر چهقدر کتاب میخورد!» یک داستان کاملاً فانتزی و بهعبارتی غیرواقعی است که در آن نویسنده و تصویرگر، به شیوهای بسیار خلاقانه سعی در انتقال مفهوم مورد نظر خود داشتهاند. این کتاب، ترجمه داستانی است که در سال ۲۰۰۷ بهعنوان بهترین کتاب کودکان ایرلند انتخاب شده است.
«هِنری» شخصیت اصلی داستان، کسی است که به کتاب علاقهمند است، اما نه آنطوری که هر کس دیگری ممکن است به کتاب و کتابخواندن علاقه داشته باشد. او دوست دارد کتابها را بخورد. او این کار را اتفاقی و کمکم شروع کرده. اول یک کلمه، بعد یک جمله و یک صفحه را کامل خورده. بعد چندی نگذشته که هنری توانسته یک کتاب کامل را بخورد. او احساس میکرد که با این کار باسواد شده است. اما پس از مدتی که توانست چند کتاب را با هم ببلعد، احساس کرد علاوه بر مشکلات جسمی که برایش پیش آمده بود، اطلاعاتش هم با هم قاطی شده است. به همین جهت و به توصیه بزرگترها تصمیم گرفت دست از خوردن کتاب برداشته و به جای این کار، کتابها را بخواند. وقتی شروع به این کار کرد، باز هم احساس کرد اطلاعاتش بیشتر و بیشتر شده و رفتهرفته باسوادتر میشود؛ اما این بار کمی آهستهتر این اتفاق میافتاد. هنری باز هم عاشق کتاب میشود، اما این بار به جای خوردن، عاشق خواندن کتابها میشود.
هدف از نقل این داستان با استفاده از تصویرگریهای بدیع و جالب آن، آموزش شیوه صحیح مطالعه به کودکان است. بدینترتیب که گرچه ممکن است مطالعه کردن، آن هم برای گروه سنی موردنظر کتاب (یعنی گروه «ج»)، پروسهای طولانی باشد، اما ارزش باسوادتر شدن و گستردهتر شدن میزان اطلاعات را دارد. بدین ترتیب باید گفت که آموزش صبر و تحمل در طول مطالعه جهت یادگیری، از اهداف مورد نظر نویسنده کتاب بوده است. تشویق به لذتبردن از مطالعه، علاوه بر جنبه آموزشی آن، یکی دیگر از اهدافی است که نویسنده به آن توجه خاصی داشته است.
این کتاب برای گروه سنی «ج» در نظر گرفته شده که سالهای پایانی دبستان، یعنی دانشآموزان کلاسهای چهارم، پنجم و ششم دبستان را شامل میشود. باید گفت که پرورش خلاقیت هم از جمله ویژگیهای مهم این کتاب است.

«توهّم سلطه» (گزیده بیانات حضرت آیت الله خامنهای (مدّ ظلّه العالی) رهبر معظّم انقلاب اسلامی پیرامون صهیونیسم)
پدیدآور: مؤسسه فرهنگی حدیث لوح و قلم
ناشر: انقلاب اسلامی
تعداد صفحات: ۵۱۲
در روایات ما تصریح شده است که دشمنشناسی یکی از اضلاع سهگانهی ایمان است و علت اصلی انحراف مسلمین در عدم شناخت دشمن معرفی شده است. از سوی دیگر خدای متعال شدیدترین دشمن مؤمنین را در قرآن کریم، با بیشترین تأکید ممکن یهود معرفی میکند؛ امروز صهیونیستهای اسرائیل و لابی صهیونیستی که قدرت پشت پرده ایالات متحده است و در کشورهایی نظیر انگلستان و فرانسه و آلمان نیز نفوذ فراوان دارد مصداق عینی این شدیدترین دشمن مؤمنین هستند که در قرآن به آن با تأکید اشاره شده است؛ در این کتاب از جنبههای مختلف بر گرفته از بیانات رهبر حکیم و فرزانهی انقلاب اسلامی (در بازهی زمانی ۱۳۴۸ تا ۱۳۹۰) مخاطب با جریان صهیونیسم جهانی و به خصوص وضعیت این جریان فکری خطرناک و سفّاک در آمریکا و اسرائیل آشنا میشود.
برخی از عناوین بسیار تأمّلبرانگیز کتاب عبارتند از: ضرورت بصیرت و دشمنشناسی برای هر مسلمان؛ صهیونیستها و آمریکا مصادیق بارز جبههی باطل و رأس دشمنان اسلام؛ ایالات متحدهی آمریکا؛ بازیچهی دست صهیونیستها؛ دلایل مبنایی دشمن به شدّت لجوجانهی صهیونیسم و آمریکا با ایران؛ نقش دشمن در تبدیل اختلاف سلیقه به تضادهای بنیادی؛ آمریکا و صهیونیسم هم دشمن شیعه و هم دشمن سنی؛ دلایل سلبی و ایجابی دشمنی استکبار جهانی با جمهوری اسلامی؛ مردم اسرائیل سیاهی لشکر صهیونیسم؛ صهیونیسم مسلکی فاشیستی و غیر مذهبی؛ صهیونیست و انحطاط اخلاقی و فکری جوامع بشری؛ صهیونیستها و مدیریت افکار عمومی؛ علل اشاعهی فحشا توسط مراکز صهیونیستی؛ گرفتاریهای متعدد اروپاییها و آمریکاییها به جهت سلطهی اختاپوسی صهیونیسم؛ نفوذ و سلطهی رسانهای صهیونیسم؛ مهارت رسانهای صهیونیسم در مظلومنمایی؛ نقش تبلیغات در وارونه جلوهدادن حقایق فلسطین؛ تاریخچه ایجاد رژیم جعلی اسرائیل و شیوهی غصب فلسطین توسط صهیونیستها؛ علل اصلی تشکیل رژیم صهیونیستی در فلسطین؛ رژیم صهیونیستی و رؤیای نیل تا فرات؛ نیل تا فرات سرزمین موعود صهیونیستها؛ فهرستی از جنایات آشکار و پنهان رژیم صهیونیستی؛ خفقان و سکوت مجامع بینالمللی و رسانههای دنیا در برابر جنایات صهیونیستها؛ بیاعتنایی مطلق صهیونیستها به همهی قواعد انسانی و حقوقی هنگام ارتکاب جنایت در راستای نیل اهدافشان؛ آمریکا مهمترین حامی رژیم صهیونیستی؛ وابستگی آمریکا به سرمایهداران صهیونیسم بینالملل؛ رؤسای جمهور آمریکا تسلیم محض سیاستهای لابیهای صهیونیستی؛ تناقض بزرگ غرب در ضدّیت با نژادپرستی هنگام مواجه با نژادپرستی وحشیانهی صهیونیستها؛ کوتاهیهای دولتهای اسلامی و عربی در قبال مسئلهی فلسطین؛ وظیفهی شرعی مسلمانان و وظیفهی انسانی آزدگان در قبال جنایات رژیم صهیونیستی؛ متلاشیشدن قطعی دولت صهیونیستی؛ راه حل اصلی و یگانهی مسئله فلسطین ایستادگی در میدانهای جنگ، نه نشستن در محافل مذاکره؛ اختلاف بین مسلمین (خاصه شیعه و سنی کردن مسئله و عرب و غیرعرب کردن آن) عامل اصلی حدوث و بقای اسرائیل؛ تقابل ایدئولوژیک جمهوری اسلامی با صهیونیسم جهانی؛ روز جهانی قدس لیلة القدر جهان اسلام و ... .

«زاغی»
پدیدآور: محمدرضا آریانفر
ناشر: مهرک
تعداد صفحه: ۱۱۵
سعید پسر نوجوان خوزستانی اهل محلهای در حاشیهی آبادان، به همراه خانوادهاش کنار شط زندگی میکند. پدرش بنّا است و پایش شکسته و در گچ است. او با برادر بزرگش حمید که در اهواز دانشجو است، در فصل تابستان برای خرج خانواده و تحصیلشان در سال آینده کار میکند. آنها یک گاری دارند که با آن ضایعات آهن را از ساختمانهای مخروبه میخرند و به آقا نصیر میفروشند. سعید که از زمان تولد به خاطر رنگ چشمانش به او زاغی میگویند، همراه همسالانش برای تفریح و آبتنی در شط غواصی میکنند و سر اینکه هر کدام میتوانند چند دقیقه زیر آب بمانند مسابقه میدهند. همسایهشان ابویونس نیز اغلب خیره به پل و شط نشسته است. او در روزهای آغاز جنگ پسرش را از دست داده است. یونس که تکاور دریایی بوده، برای انتقال زنها و بچهها از آنسوی شط با یک لنج به کمکشان رفته بوده است، اما در آخرین مسیر بازگشت، لنج آنها با گلوله دشمن منفجر و تکه پاره میشود و هیچ اثری از او بدست نمیآید. دوست صمیمی زاغی، هانی نام دارد که در آموزشگاه غواصیِ دایی سلیم کار میکند؛ آنها با هم ماجراهای بسیاری دارند، از خاطرات آبتنی در شط و پیدا کردن یک پوتین سربازی تا روزی که پشت باغی متروکه گلولهی عمل نکردهای پیدا میکنند و منفجر میشود و آنها را به کلانتری میبرند تا زاغی قول بدهد بیشتر مراقب باشد.
اوج داستان آنجا است که زاغی تصمیم میگیرد به خاطر تقاضای ابویونس به زیر آب برود و در اطراف پایههای پل دنبال نشانهای از جنازه یونس بگردد که پیرمرد به او گفته حتی اگر یک دکمه بیاوری من آرام میشوم.
زاغی با تمرین زیاد قادر میشود بیش از پنج دقیقه مانند یک غواص زیر آب بماند و پایان جذاب داستان آنجا است که وقتی همه فکر میکنند ...
زاغی، داستانی قوی و پرمایه و جذاب که نمیتوان از ابتدا تا انتهای آن، به راحتی کتاب را زمین گذاشت. نویسنده تمام اجزای داستانش از ماجراها و شخصیتها و فضا و مکان و... را با مهارت طراحی و پرداخت کرده است. فضای خونگرم مردمان جنوب به روایتش رنگ صمیمیت داده است. آدمها در این کتاب نقش بازی نمیکنند، زندگی میکنند، با همه فراز و نشیبها.

«مرثیهای برای رؤیای آمریکایی (ده اصل در باب تمرکز ثروت و قدرت)»
پدیدآور: نوام چامسکی؛ مترجم: محمد نصیری
ناشر: صاد
تعداد صفحات: ۱۹۸
آمریکا بهشت فرصتهای برابر! این مهمترین شعار رؤیای آمریکایی است! متفکر برجسته، نوام چامسکی در این اثر به این موضوع پرداخته که آیا واقعاً شعارهایی که در رؤیای آمریکایی داده شد، محقق شده است؟!
در این کتاب که در ده فصل نگاشته شده در حقیقت به ده مصیبتی که نئولیبرالیسم(سرمایهداری لیبرال از دهه ۱۹۷۰ به بعد) در جامعهی آمریکایی به وجود آورده اشاره کرده و آنها را شرح داده است. اما از آنجا که نئولیبرالیسم خواسته یا ناخواسته در بسیاری از مناطق جهان شیوع یافته، تبدیل به یک امر جهانی شده و فجایعی که به بار آورده به آمریکا منحصر نگشته است. این اثر صرفاً اقتصادی نیست و نویسنده پس از ارائهی مشکلات اقتصادی منشعب از پیادهسازی نئولیبرالیسم به اثرگذاریهای سوء سیاسی و اجتماعی این بحران میپردازد و در نهایت، مانند دو اقتصاددان برجستهی دیگر یعنی پل گروگمن و جوزف استیگلیتز، مشکل نئولیبرالیسم را بیش از نحوهی تولید ثروت، در نابرابری توزیعی آن میداند.
با توجه به اینکه در جامعهی خود ما نیز هم در بین دانشگاهیان و فضای نظری و آکادمیک و هم در میان جریانهایی که در عرصههای سیاسی و اقتصادی در کشور فعال و متنفذ هستند نئولیبرالیسم طرفدارانی دارد که سعی در انکار بحرانزایی این مکتب دارند، خوانش این اثر برای هم خواص و هم عموم جامعه میتواند مفید فایده باشد تا با ریشههای مولّد بسیاری از نابسامانیهای فضای فعلی جامعه که تا حد زیادی نتیجه عملکرد به نسخههای این مکتب است، بیشتر و بهتر آشنا شوند.

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه مهر ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «محمد صلیاللهعلیهوآله؛ پیامبری برای همیشه»، «حاج جلال»، «خانومماه» و «قصههای شیرینِ فیه ما فیه» معرفی شد.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی نهاد کتابخانههای عمومی کشور، منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه مهر ۱۴۰۲ با هدف تبیین منویات رهبر معظّم انقلاب اسلامی برای ارتقای فرهنگ مطالعه و کتابخوانی در جامعه، دسترسی همگانی به کتاب، لزوم معرفی کتابهای مفید برای پرورش فکری آحاد مختلف مردم جامعه و همچنین ارتقای فضایل اخلاقی و فرهنگ عمومی از طریق مطالعه کتابهای مفید و فاخر در سطح کشور، معرفی شد.

«محمد صلیاللهعلیهوآله؛ پیامبری برای همیشه»
پدیدآور: حسن رحیمپور ازغدی
ناشر: دفتر نشر فرهنگ اسلامی
تعداد صفحات: ۱۲۴
«محمد پیامبری برای همیشه» نام کتابی است برآمده از سخنرانیهای آقای حسن رحیم پور ازغدی در ارتباط با شخصیت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله که در مناسبتهای گوناگونی ایراد شده است.
مطالب ارائه شده ابعاد تازهای از شخصیت نبی مکرم اسلام را با نگاه به نیازهای مخاطب امروزی از شناخت ایشان به نمایش میگذارد. در سخنرانی اول که به مناسبت میلاد پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله است، استاد رحیمپور پس از ذکر مقدماتی از ویژگیهای شخصیتی آن حضرت، با بیان چند نکته از شیوه حکومت اسلامی، پاسخی اجمالی به این پرسش که «برای رشد و بالندگی و رسیدن به اهداف الهی در حکومت اسلامی چه باید کرد؟» میدهد. در سخنرانی دوم یکی از بزرگترین خدمات پیامبر به بشریت یعنی آموختن نحوه ارتباط با خداوند بیان میشود و در ادامه به برخی رفتارهای اجتماعی حضرت اشاره میشود.
سخنرانی سوم پاسخی است منطقی و روشن به برخی شبهات مطرح شده که به دنبال تضعیف و تحریف اعتقاد به نبوت با شعارهای علمی، جامعهشناسانه و دین شناسانه به خورد مسلمانان داده میشود. در سخنرانی چهارم نیز که بحثی ساختاری دارد، با الگو برداری از جامعه اسلامیِ عهد رسول گرامی اسلام، نکاتی راجع به نظریه حکومت دینی مطرح میشود و به انتقادات وارد بر آن پاسخ میدهد.

«حاج جلال»
پدیدآور: لیلا نظری گیلانده
ناشر: سوره مهر
تعداد صفحات: ۳۱۲
«حاج جلال» روایتگر خاطرات پدری است که دو پسر و دو دامادش را در جنگ تحمیلی از دست داده است. کتابی که محور اصلی آن داستان پسری است روستایی به نام جلال که از کودکی دغدغههای خاصی را در ذهنش میپروراند. او درس و تحصیل را رها کرده و تمام وقت عمرش را صرف زمین کشاورزی میکند. پس از ازدواج صاحب چندین پسر و دختر میشود. روزها پشت روزها میگذرد و زندگی ادامه دارد تا اینکه سایهی سیاه جنگ بر آسمانِ آبی کشور سنگینی میکند. پسرها که دیگر بزرگ شده بودند و پدر به دستگیری آنها امید بسته بود، راهی میدان جنگ شده و یکی پس از دیگری شهید و مجروح میشوند.
زبان ساده و روان نویسنده در همنشینی لهجه شیرین حاج جلال که در گوشه و کنارِ کتاب خود نمایی میکند، جذابیت و صمیمیت این اثر را دو چندان کرده است. روایت زندگی چهار شهید در یک خانواده و خالی شدن جای آنها در زندگی حاج جلال و خانوادهاش کتاب را از سایر کتابهای خاطرهنگاری مرسوم متمایز میکند. همچنین فضای آکنده از عشق و سادگی روستا و فداکاری حاج جلال و همسرش نقطه عطفی در داستان این کتاب است.

«خانومماه (روایتی از زن بدون هیچ پسوندی ...)»
پدیدآور: ساجده تقیزاده
ناشر: بهنشر
تعداد صفحات: ۳۵۲
کتابهای خاطرات و تاریخ شفاهی در میان سرگذشتنامهها طرفداران فراوانی دارد. حالا اگر این خاطرات در بستر جذاب و قابلتوجهی همچون جنگ اتفاق افتاده باشد جذابیتی دوچندان مییابد. شاید کم نباشد تعداد کتابهایی که در این قالب و از زبان همسر، مادر یا خواهر شهیدی روایت میشود و یکجور زنانگی آشکار تنیده در کلمات را به نمایش میگذارد، اما جنس اتفاقات و سبک روایتها به خوبی میتواند این آثار را از هم متمایز کند. کتاب «خانومماه» را ساجده تقی زاده، از داستان زندگیِ خانمناز علینژاد، همسر شهید شیرعلی سلطانی در ۳ فصل جداگانه روایت میکند.
کتاب به صورت داستانهای کوتاهِ بههم پیوسته روایت میشود؛ به زبانی ساده و با حالوهوایی زنانه. نکته قابلتوجه این است که که این کتاب تنها روایت زندگی یک همسر شهید نیست، بلکه روایتگرِ زیستِ فردی و اجتماعیِ یک زنِ ایرانیِ تأثیرگذار و تصویر روشنی از یک مادر واقعی است. زنی که نقش مهمی در تصمیمات همسر شهید خود در مقاطع حساس زندگی ایفا کرده است. شرایط سخت و پیچیدهای همچون مبارزه با رژیم پهلوی، مقابله با گروههای منحرف در سالهای پیش از انقلاب اسلامی، تغییر مسیر خانواده و به تبع آن جامعه. «خانوم ماه» را فارغ از تمام فراز و نشیبها و خردهروایتهایی که دارد میتوان داستان عشق و فداکاری نامید.

«قصههای شیرینِ فیه ما فیه»
بازنویسی: محمدکاظم مزینانی
ناشر: پیدایش
تعداد صفحات: ۱۲۰
«فیه ما فیه» یکی از آثار منثور مولانا جلالالدین محمد بلخی است؛ کتابی در بردارنده سخنانِ ارزشمند او که در برخی مجالس یا در گفتوگوهایش با دیگران بیان شده و کاتبانی آن را نوشتهاند. اندک اندک این نوشتههای پراکنده جمعآوری و پس از مرگ مولانا جلالالدین به صورت کتابی مستقل منتشر شد. بخشهایی از نثر «فیه ما فیه» بسیار درخشان و خواندنی است و هر فارسیزبانی را به وجد میآورد.
مولوی در این مجموعه از باورها و آرزوهایش سخن به میان آورده، او در این کتاب بسیار ساده و خودمانی اما ژرف سخن میگوید؛ گاه به نرمی و ملایمت و گاه بسیار جدی، سخت و خشن. «قصههای شیرینِ فیه ما فیه» اثری است که میتواند دریچهای برای ورود به دنیای پُر رمز و راز مثنویها و غزلیات ملّای رومی باشد، کتابی که تنها گوشهای از نبوغ و هنر کمنظیر مولوی را به نمایش میگذارد. این اثر به قلم محمد کاظم مزینانی و به زبانی ساده و روان برای نوجوانان بازنویسی شده است.
منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه شهریور ۱۴۰۲


«کهکشان نیستی (داستانی بر اساس زندگی آیت الله سیدعلی قاضی طباطبایی(ره))»
پدیدآور: محمدمهدی اصفهانی
ناشر: فیض فروزان
آیت الله سید علی قاضی از قلههای عرفان شیعی است که در علم و عمل گوی سبقت را از بسیاری از بزرگان ربوده و از محضر بزرگانی کمنظیر بهرهبرده و نیز بزرگانی کمنظیر از محضرش بهرهبردهاند.
اما در کنار جنبههای عرفان نظری و عملیِ این شخصیت فوقالعاده، سلوک فردی و خانوادگی و اجتماعی و سیاسی ایشان کمتر مورد توجه قرار گرفته است که در این کتاب با نگاهی جامع و البته مستند، با قلمی جذّاب و گیرا، دوران زندگیشان از اندکی قبل از تولد تا اندکی پس از رحلت بازگو شده است.
تعدّد راویان در کتاب و پرداخت مناسب به شخصیت هر یک از راویتگران و بزرگانی که در زندگی سید علی قاضی قدّسسرّه ایفای نقش کردهاند از دیگر نکات برجسته کتاب است. ملاحسینقلی همدانی؛ سید احمد کربلایی؛ شیخ محمد بهاری؛ رخشنده سادات (همسر گرانقدر ایشان)؛ سید ابوالحسن اصفهانی؛ شیخ حسنعلی نخودکی؛ سید محمدحسین طباطبایی؛ سید هاشم حداد؛ میرزا جواد آقا ملکی تبریزی؛ سید محمدحسن الهی طباطبایی؛ محمدتقی بهجت؛ سید ابوالقاسم خویی؛ عباس قوچانی؛ سید عبدالکریم کشمیری؛ شیخ مرتضی طالقانی؛ محمدعلی نجابت؛ سید روح الله خمینی (بنیانگذار کبیر انقلاب اسلامی)؛ اینها برخی از نامهای سترگی هستند که مطالب مستند مهمی از ایشان، که هر یک مستقیم یا غیر مستقیم با زندگی و زمانهی مرحوم قاضی مرتبط میشدند، وجود دارد.

«من ضامن»
پدیدآور: مصطفی خرامان
ناشر: بهنشر
معلوم نیست که برای اولین بار چه کسی ضامن شخصی دیگر شده. شاید در دوران هابیل و قابیل بوده! شاید هم ...
اما در داستانِ «من ضامن» پسری مشهدی ضامن دختری تهرانی میشود که همراهِ خانوادهاش به مشهد رفتهاند و آن ضمانت نقطهِ وصلی میشود که دختر را به امام رضاعلیهالسلام میرساند.
ما امام هشتم را با لقب ضامن آهو نیز میخوانیم؛ اما آیا تمام کسانی که یا ضامن آهو میگویند از معنای آن باخبرند؟ اما این مهم نیست، مهم این است که ضمانت، تسریِ فتوّت و جوانمردی است. کتاب «من ضامن» داستان سرانجام آن دختر تهرانی و پسر مشهدی است که در بالا گفتیم. داستانی برای نوجوانانِ این نسل ...

«مهاجر سرزمین آفتاب (خاطرات کونیکو یامامورا (سبا بابایی) یگانه مادر شهید ژاپنی در ایران)»
پدیدآور: حمید حسام و مسعود امیرخانی
ناشر: سوره مهر
خیلیها فیلم روز واقعه را دیدهاند؛ با اینکه میدانیم خیالی است اما چون در بستر تاریخ بارها و بارها حقیقیاش رخ داده برای ما جذّاب است؛ برخی سؤالهای بچهگانه میپرسند، مثلاً میگویند: "ما اگر مثلاً در شاخ آفریقا به دنیا میآمدیم معلوم است که مسلمان و شیعه نمیشدیم!" اما توجه ندارند که این سخن، در واقع کفر به اسم هادی خداوند است؛ اگر شخص لیاقت نشان دهد، به نسبت تلاشش، هدایت شامل حالش میشود (الَّذِینَ جاهَدُوا فِینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا (عنکبوت:۶۹) کسانی که در راه ما نهایت کوشش خود را کردند، پس بیتردید و یقیناً آنها را به راههای خود هدایت میکنیم) و این کتاب، حکایت یکی از این بندگان خوب خداست که در سرزمین آفتاب (ژاپن)، خدا او را پسندید و به شرف اسلام مشرف ساخت و او را آورد و آورد تا حتی فرزند دلبندش را نیز در راه اسلام و کیان اسلامی هدیه کرد و به عنوان یگانه مادر شهید ژاپنی در ایران از او یاد میشود.
در مهاجر سرزمین آفتاب که با قلم گیرای حمید حسام نگاشته شده، با زندگی بسیار پرفراز و نشیب این بانوی کمنظیر آشنا میشوید.

«همرزمان حسین علیهالسلام؛ ده گفتار از حضرت آیتاللهالعظمی سیدعلی خامنهای در تحلیل مبارزات سیاسی امامان معصوم علیهمالسلام»
ناشر: انقلاب اسلامی
شناخت ابعاد گسترده و متنوع و عمیق ائمه علیهمالسلام در بازهی ۲۵۰ سالهی حضور و ظهورشان در امت اسلامی در عرصههای مختلف فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و... امری است که غالباً مغفول است. برخی گمان میکنند بعد از قیام عاشورا اهل بیت علیهمالسلام دیگر تلاش خاصی برای ایجاد حکومت اسلامی صورت ندادهاند؛ اما متفکّران بزرگ اسلامی نظیر رهبر معظّم انقلاب با استناد به ادلهی متعدد و متقن عقلی و نقلی اثبات میکنند که اینگونه نبوده و ایشان مبارزات دامنهداری انجام دادهاند که همگی لازمه و هدفگذاریاش تشکیل حکومت عدل الهی بوده است.
کتاب «همرزمان حسین» نشان میدهد که پس از قیام عاشورا، امام سجاد علیهالسلام تا حضرت حجت ارواحنا فداه چگونه به شکلی منسجم و پیوسته و با وحدت رویهای مشخص این سلسله مبارزات در عرصههای گوناگون را پیش بردهاند.

منابع طرح کتاب خوان ماه، ویژه مرداد ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «بچههای فرات»، «پیرمرد و صندلی»، «خواهر» و «نمیدانیم چرا؟ راه کامیابی و راز ناکامی در هدایت فرزندان» معرفی شد.

«بچههای فرات»
پدیدآور: لیلا قربانی
ناشر: جمکران
تعداد صفحات: ۱۳۷
«بچههای فرات» روایتی نو از واقعه کربلا است. ماجرای چند پسر نوجوان که مدتی است خبر آمدن امام حسین علیهالسلام به کوفه را شنیدهاند و حالا میکوشند تا در زمره یاران او باشند. آنها شنیدهاند که دعوتکنندگان امام علیهالسلام حالا که وقت حمایت و همراهی شده پشت او را خالی کردهاند.
این داستان بیمها و تردیدهای افرادی را روایت میکند که به خاطر طمعشان ولی خدا را تنها گذاشتند اما فطرت پاک نوجوانهایی شجاع آنها را به سوی چشمه خورشید میخواند. بهرهگیری از منابع تاریخی و فضاسازیهای جذاب داستان از ویژگیهای آن به شمار میرود و آن را از سایر آثار مشابه متمایز میکند.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
از درد بیهوش شده بود. یکی از همان چوپانها شب دیده بود که عبدالله دارویی را در ظرف آب مأموران ریخته و سریع خودش را به آنها رسانده و پیش دستی کرده بود. آنها هم نامردی نکرده بودند و وقتی عبدالله آب را آورده بود، برای امتحان آن را به خوردِ خودش داده بودند. چند ساعتی بود که در خواب عمیقی رفته بود.

«پیرمرد و صندلی (برگرفته از زندگی شهید مدرّس)»
پدیدآور: سید سعید هاشمی
ناشر: بهنشر
تعداد صفحات: ۱۲۸
شناخت تاریخ اواخر عصر قاجار بسیار حائز اهمیت و عبرتآموز است. اینکه انسان بداند چه شد که سردار سپه یا همان رضاخان با آن سابقه نامطلوب که بسیاری از نمایندگان مجلس از آن مطّلع بودند، توانست کاری کند که مجلس شورای ملی بر خلاف اصول قانون اساسی، حکم به انقراض دودمان قاجار و تأسیس سلسله پهلوی دهد، بسیار حائز اهمیت است. اینکه انسان بداند معدود نمایندگان فراکسیون اقلیت، نظیر مرحوم مدرّس و ملکالشعرای بهار و ... چه اقدامات و تلاشهایی کردند تا این امر رخ ندهد، نیز بسیار جالب است. اینها و بسیاری مطالب تاریخی ارزشمند دیگر نظیر چگونگی ترور میرزادهی عشقی، عملکرد بسیار بحثبرانگیز و عجیب مصدّق در آن برحهی تاریخ و ... در قالب روایتِ داستانیِ کمنقص که هم اتقان و سندیت تاریخی دارد و هم از حیث هنر نویسندگی در سطحی بسیار قابل قبول است به شکلی که گویی انسان به تماشای یک فیلم جذّاب تاریخی نشسته باعث شده این اثر در نوع خود اگر بینظیر نباشد، کمنظیر باشد. ضمن اینکه تصاویر زیبایی نیز به کمک قوای تخیّلِ مخاطب آمده تا تصوّر بهتری از فضای شکلگیری این داستان تاریخی در ذهن خواننده شکل بگیرد.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
مجلس ساکت بود. دیگر خبری از آن داد و فریادها و آن پچپچهای همیشگی نبود. مدرس، ساکت و با اخم، آن جلو نشسته بود. حرفی نمیزد. همه چیز از قبل مشخص شده بود ... تدین که در جایگاه رئیس نشسته بود، شروع کرد به صحبت: «همانطور که وکلای محترم اطلاعدارند و در روزنامهها هم درج شده، انتقاد ملت از سلسلهی قاجاریه بهخصوص از شخص اعلیحضرت، زیاد شده ... این روزها ملت ایران به پادشاهی نیاز دارند که درد و غم و رنج آنها را درک کرده، به داد دل این ملت مظلوم برسد. به همین منظور در مجلس پیشنهاد شده اعلیحضرت را که مدت مدیدی است در سفر اروپا به سر میبرند و ضمن بیماری که دارند آنچنان که باید در معرض مشکلات نیستند، از پادشاهی خلع و سلطنت را به شخص آقای رضاخان سردار سپه که درستکاری و امانتداری ایشان نزد همگان مسلم است، بسپاریم ...
مدرس گفت: ریاست شما غیر قانونی است. باید استفای رئیس را بخوانید و بعد باید رئیس جدید انتخاب شود ...
قبل از این که تدین لب باز کند و حرفی بزند، یکدفعه مجلس خروشید!
- بنشین آقای مدرّس!
- کار آقای تدین قانونی است!
- شما فقط وقت مجلس را میگیرید...
مدرس پشت سرش را نگاه کرد. هفتاد هشتاد نمایندهی مجلس، همه با هم فریاد میزدند و به مدرس گله میکردند. خیلی از طرفداران فراکسیونِ اقلیت ساکت بودند ... چندتایشان وقتی نگاهشان با نگاه مدرس گره خورد، سرشان را زیر انداختند. فقط مخالفین مدرّس بودند که فریاد میزدند.
تدیّن بعد از فروکش کردن فریادها گفت: «ما در این ماده، انقراض سلسلهی قاجار و واگذاری حکومت موقت را به شخص آقای رضاخان پهلوی به رأی میگذاریم ...»
مدرس با خشم عصایش را بر زمین کوبید: «این ماده خلاف قانون اساسی است!»
دوباره سر و صداها بلند شد. تدین با همان خونسردی گفت: رأی میگیریم آقای مدرّس! وکلا نظر میدهند.»
مدرس از جایگاهش بیرون آمد: ... خلاف قانون اساسی است... صد هزار رأی هم که بدهید خلاف قانون است ...
و در میان همهمهی وکلا، عصازنان از مجلس خارج شد. پشت سرش سهچهار وکیل دیگر بلند شدند.
یکی از آنها گفت: «در مجلسی که قانون اساسی زیر پا گذاشته شود، نمیمانیم!»
دیگری با فریاد اعلام کرد: «این ماده، خیانت به ملت است.»
و با مدرس از مجلس بیرون رفتند.
سر و صدای وکلای دیگر هنوز بلند بود:
- ملت میخواهد که قاجار منحل شود.
- کسی که مجلس را ترک کند، خائن به ملت است.
تدین نفس راحتی کشید: ساکت، آقایان رأی میگیریم ...
از هشتاد پنج نفر وکیل حاضر در مجلس، هشتادنفر موافق این ماده و پنجنفر مخالف آن رأی دادند ... به محض اینکه این حرف از دهان تدین بیرون آمد، گویی مجلس منفجر شد. وکلا شروع کردند به دست زدن و هورا کشیدن ...
... ملک الشعرا گفت: حیف شد! تمام زحماتی که کشیدیدم به باد رفت. بالاخره این مرد مملکت را قبضه کرد!
مدرس گفت: او به تنهایی عرضهی هیچ کاری را ندارد. همهاش زیر سر انگلیسیهاست. آنهایند که تصمیم اصلی را میگیرند.»

«خواهر»
پدیدآور: نرجس شکوریانفرد
ناشر: عهد مانا
تعداد صفحات: ۱۹۲
این کتاب داستانهای کوتاهی از زمانه، زندگانی و سیره حضرت زینب کبری سلام الله علیها است. داستانها اغلب از زبان حضرت زینب سلام الله علیها روایت میشوند.
حکایتهای کتاب از زمان عبدالمطلب و حمله ابرهه آغاز میشود و با بیان نکاتی کمتر شنیده شده درباره تاریخ صدر اسلام و درباره زندگی خود حضرت زینب سلام الله علیها جلو میرود و با نقل خاطرات مربوط به بازگشت مجدد ایشان از مدینه به شام که آخرین سفر ایشان هم بود پایان مییابد.
نثر روان و بسیار جذّاب و وجود مباحث کمترشنیده شده همراه با رعایت اختصار از جمله ویژگیهای کتاب است که آن را بسیار خوشخوان کرده است.
قلم تأثیرگذار و خوشذوق نویسنده، دقت نظر در ظرائف عمیق و دقیق تاریخی و انتخاب زینب کبری سلاماللهعلیها این اثر را از دیگر نمونههای مشابه متمایز ساخته است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
همه جا میگویند اولین مرد مسلمان پدرم علی بوده است؛ اما نمیشود گفت که اولین بزرگ قبیله، اولین نامآور مکه، اولین شیخ بنیهاشمیان، که چون کوه ایستاد مقابل ابوسفیان و ابولهب و ابوجهل، آن هم یکتنه و شجاعانه و مدبّرانه، مسلمان نبوده است؛ که باید گفت ابوطالب را کسی ندید که بت بپرستد و به روش جاهلیت مقابل آنها سر خم کند، به کسی شلاقی بزند، به همسایه و ضعیفی زور بگوید، از ناحقی دفاع کند، سر به تکبر برافراشته دارد و یا حتی یکبار و یکلحظه در مقابل مشرکان، پشت محمد مصطفی را خالی کند!
کسی در تاریخ نگفته است که حتی یکبار زبان به نصیحت پیامبر خدا باز کند تا از تبلیغ دین اسلام کوتاه بیاید، اما بارها تاریخنویسان نوشتهاند که او ایستاد مقابل همهی کفر، یکتنه!

«نمیدانیم چرا؟ راه کامیابی و رازناکامی در هدایت فرزندان»
پدیدآور: یوسف غلامی
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۱۷۶
نمیدانیم که هستیم، عادتهایمان ریشه در کدام الگوها و ریشهها دارد، چرا باید ازدواج کنیم، فرزنددار شویم، چگونه آنها را تربیت کنیم و ... دهها پرسش دیگر.
تربیت فرزند از آن دسته موضوعات حساس، چالشبرانگیز و از دغدغههای اصلی بسیاری از والدین محسوب میشود. اما به درستی چقدر برای این موضوع خطیر وقت و انرژی صرف میشود و برای آگاهی از اصول و دانش کافی در این امر چه باید کرد؟
کتاب حاضر دربارهی تربیت فرزندان، راههای کامیابی در این مسیر و هدایت آنها است. وظایف والدین پیش از تولد فرزند، روشهای نادرست تربیت کودک، آشنایی با ابزارهای مهم تربیت، شناخت ویژگیهای دوران کودکی، چگونگی شکلگیری شخصیت کودک و عوامل هدایت یا گمراهی فرزندان از مهمترین محورهای این کتاب بهشمار میرود. همینطور آسیبشناسیِ برخی سبکهای تربیتی و ارائهی راهکارهای علمی با نگاه به تعالیم دین مبین اسلام از ویژگیهای دیگر کتاب محسوب میشود.
ما در تربیت فرزندانمان و در مواجهه با رفتارهای اشتباه آنها چه میکنیم؟ چقدر او و نیازهایش را میشناسیم؟ روش مستقیم و غیرمستقیم در آموزش کودک به چه معنا است؟ قوانین خانه را چه کسی وضع میکند و بر اساس چه معیارهایی؟ و... از جمله پرسشهایی است که این کتاب به آن پاسخ میدهد.
در پایان نیز روشهای متناقض شخصیتدهی کودک و شرایط فرمانروایی کودکانه مورد بررسی قرار میگیرد و حکمت نهفته در پس عبارت دوران پادشاهی کودکان تا پیش از هفت سالگی را به روشنی بیان میکند.
نویسنده که خود مطالعات غیر روشمند را در تربیت و پرورش کودک بیفایده میداند در این کتاب تلاش کرده مطالبی منسجم و کامل به مخاطب عرضه کند.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
صد سال پیش، قبل از آنکه غربیان بدانند «روانشناسی» چیست مردی از تبار حضرت محمد صلاللهعلیهوآله (امام صادق علیهالسلام) به پیروان خود فرمود: «از حقوق فرزند بر پدر این است که پدر، مادر آن کودک را بزرگ و محترم بدارد.» کودک همیشه باید پدر را احترامگذارِ مادر مشاهده کند. طفلی که مادر خود را ستمدیده ببیند، احساس شخصیت نمیکند و با تعادل روانی بزرگ نمیشود. احترام به مادر، کمترین حق فرزند بر پدر است.

منابع طرح کتابخوان ماه ویژه تیر ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «حج از دیدگاه قرآن»، «جایی که کوه بوسه میزند بر ماه»، «دختران آفتاب» و «قدّیس» معرفی شد.

«حج از دیدگاه قرآن»
پدیدآور: سید محمد حسینیبهشتی
ناشر: بنیاد نشر آثار و اندیشههای شهید آیتالله دکتر بهشتی
تعداد صفحات: ۱۷۹
شهید بهشتی شخصیتی که به فرمایش امام رضواناللهعلیه خود به تنهایی یک ملّت و خارِ در چشم دشمنان اسلام بود، و به فرمایش رهبر معظّم انقلاب شخصیتی مؤمن، منطقی، معتقد، صادق، مخلص و پایبند به اصول و مبانی.
کسی که بخواهد به اصول و مبانی اسلام پایبند باشد، قبل از هر چیز باید خوب این اصول و مبانی را بشناسد و شهید بهشتی چنین شخصیتی بود؛ در این اثر، با همان رویکرد و بر اساس اصول و مبانی اسلام، مبتنی بر آیات قرآن و با تکیه بر روح تعالیم اسلامی و مشاهدات عینی به تبیین ابعاد، ظرایف و دقایق این رکن شریعت محمدی صلیاللهعلیهوآله پرداخته و فلسفه آن را تشریح کرده است. حجی که خود، یکی از شعائر بزرگ اسلامی است که درخشش ویژهای در تاریخ اسلام داشته و نقش محوری در وحدت و تقویت بنیه معنوی مسلمانان ایفا میکند.
از منظر شهید بهشتی مناسک حج بیش از هر چیز ناظر بر ایجاد و تقویت روحیه برادری دینی و ایمان به عقیده توحید است. ایشان پیرامون این دو محور و نقش تربیتی حج بر آحاد امت اسلامی و تأثیر مراسم و مناسک حج بر روابط برادری مسلمانان و مقابله آنان با مظاهر شرک و کفر بسط کلام داده و حج را عامل نیرومندی در همبستگی و اتحاد مسلمانان جهان میشناساند که اهمیت اجتماعی آن را نمیتوان نادیده گرفت. همچنین ایشان، استقرار عقیده راستین یکتاپرستی در باور مسلمانان را از جمله نتایج تشریع حج مینامد و با مراجعه به آیات حج که از مبدأ وحی نازل شده و با الهام از آن، خط مشی هر مسلمان را در زندگی فردی و اجتماعی مشخص میسازد و او را به تکامل معنوی هدایت مینماید.
برخی از عناوین تأمّلبرانگیز کتاب عبارتند از: آیات حج؛ موهومات و خرافات به جای حج؛ سابقهی تاریخی حج (با عناوینی نظیر: صلح حدیبیه؛ فتح مکه؛ حجة الوداع)؛ حج و بهرههای اقتصادی آن؛ سوغاتی در سفر حج؛ نتایج اجتماعی حج؛ حج و روابط بین زن و مرد؛ فلسفه تشریع قربانی؛ ابعاد سیاسی حج؛ تأکید ائمه علیهمالسلام بر رفتن به حج (ولو در زمان استقرار حکومتهای جائر)؛ حج و خودسازی؛ رابطهی احکام حج با خودسازی و جهاد با نفس و... .

«جایی که کوه بوسه میزند بر ماه»
پدیدآور: گریس لین
مترجم: پروین علیپور
ناشر: افق
تعداد صفحات: ۲۷۲
مینلی دختر نوجوانی است که با پدر و مادرش در روستایی فقیر زندگی میکند. مادر او از زندگی و سرنوشتش گلهمند است و پدرش برای سرگرم شدن او هر شب قصههایی را برایش تعریف میکند. پیرمردی در این قصهها پاسخ همه سؤالات را میداند و مینلی سفری را آغاز میکند تا او را از نزدیک ببیند. او در طول سفر با شخصیتهای خیالی از جمله ماهی سخنگو، پادشاه قدرتمند و اژدهایی که نمیتواند پرواز کند آشنا میشود. مینلی میخواهد راز تغییر سرنوشت و خوشبخت شدن خانوادهاش را از «پیرمرد ماه» بپرسد و در این سفر شگفت انگیز با اژدهایی همراه میشود که او نیز میخواهد بداند که چرا نمیتواند پرواز کند. هر دو به دنبال کشف راز هستند و در پایان داستان، هر دو راز برملا میشوند.
شخصیت اصلی یعنی «مینلی» دختری فداکار و ایثارگر است که در شرایط انتخاب و در لحظهای که باید بین پاسخ سؤال خود و آرزوی اژدها یکی را انتخاب کند با گذشت تمام، دست از درخواست خود برمیدارد و به خواننده پیامی تربیتی-اخلاقی میدهد.
داستان بار ادبی غنی دارد و سرشار از قصههای کوتاه عامیانه است و ماجراهای آن مبتنی بر افسانهها و اسطورههای شرقی است. بچههای کمتر از دوازده سال و حتی بزرگترها هم میتوانند مخاطب آن باشند؛ چراکه زبانِ سادهای دارد.

«دختران آفتاب»
پدیدآور: امیرحسین بانکی، بهزاد دانشگر و محمدرضا رضایتمند
ناشر: سروش
تعداد صفحات: ۴۸۰
در تقریظ رهبر معظم انقلاب بر این کتاب آمده است:
«پس از نزدیک سه سال توانستم در این روزها -ایام شهادت حضرت زهرا (سلام الله علیها)- این کتاب را بخوانم. در میان کتابهای داستانی که هدفش طرح مسائل فکری است، این بهترین کتاب از نویسندهای ایرانی است. طرح کلی داستان و درون مایههای داستانی آن خوب و شیرین است.
حرفها هم قوی و منطقی است. اتفاقاً پیش از این، کتابِ ... را خواندهام. آن قویتر است. ولی با توجه به برخی ملاحظات (عمدةً بهرهبرداری نکردن از عامل جنسی در کتاب حاضر) در این کتاب، هنر بیشتری به کار رفته است. باید ترویج شود. تنها نقطه ضعف آن ذکر مشخصات استادِ فاطمه است در فصل آخر کتاب.»
رمان «دختران آفتاب» به برخی از پرسشهای مطرح در حوزه نقش اجتماعی زنان با بیانی روان و داستانی پاسخ میدهد. نویسندگان این رمان میکوشند تا منزلت، شخصیت و جایگاه واقعی زن را به خودش، اطرافیانش و جامعهاش همان گونه که شایسته و بایسته وی است بشناسانند. در این رمان به زیبایی و در سبک و شیوه داستانی به بسیاری از پرسشهای مطرح درباره نقش اجتماعی زن و لوازم و پیامدهای آن اشاره شده است.
پارهای از پرسشها و شبههها، برخاسته از اظهار نظرهایی است که به دفاع از دین و ارزشهای دینی ایراد میشود که متأسفانه این اظهارنظرها، گاه به خاطر نپختگی و یا نداشتن آگاهی و دانش و تخصص لازم و یا خودباختگی شبهههای جدیدی را میآفریند.
شبهات حوزهی زن، خانواده و جامعه از مواردی است که کتاب دختران آفتاب به آن پرداخته و میتوان گفت از موفقیت زیادی در این زمینه برخوردار است.
این کتاب در قالب داستانی با موضوعی جامعهشناختی، فرهنگی و دینی در خصوص زنان است که منزلت و شخصیت و هویت او را بشناساند. طرح این مباحث در طی صحبتهای دوستانی میگذرد که راوی آن مریم است و او به دلیل شاغل بودن مادرش و نبود توجه کافی از سوی او و خانوادهای که دچار گسست شده، با روانی ناآرام و روحی آزرده درگیر است.
دختران دانشجویی که با سفر اردوی دانشگاهی به مشهد، در مناسبتهای مختلف و اتفاقاتی که در این سفر میافتد به بحث و بررسی و نتیجهگیری از مسائل میپردازند. در کنار موضوع اصلی داستان وقایع دیگری مثل گم شدن عاطفه، بمبگذاری حرم مطهر و شهادت زواری که در روز عاشورا به حرم رفته بودند و یا خرده داستانهایی که هر کدام از دختران از زندگی و تجارب خود روایت میکنند، مطرح میشود.
کتاب به دلیل نوع روایت و سادگی و خودمانی بودن آن بسیار ظریف و عامیانه نکات مدنظر را که همان نقدهای اجتماعی و شوخیهای دوستانه و خانوادگی در بین زنان و مردان در مورد مسائل زنان است، بیان کرده است.
والدین با مطالعه این کتاب میتوانند درک بهتری از افکار و نظرات جوان امروزی خود داشته باشند و در روابط عاطفی با آنان راحتتر و مفیدتر عمل نمایند. نویسنده با خوش ذوقی توانسته با استفاده از شعر و مطالب روانشناسانه و یا از طریق تحلیل و بررسی مفهوم مورد نظر را به مخاطب ارائه کند.
برخی از مهمترین شبهاتی که در خلال کتاب تبیین میشود عبارتند از: ناقص العقل بودن زنان؛ تعدد زوجات؛ ارث، دیه و شهادت زن؛ حق طلاق؛ قضاوت زنان؛ حجاب؛ وظیفه شوهرداری زن و... .

«قدّیس»
پدیدآور: ابراهیم حسنبیگی
ناشر: کتاب نیستان
تعداد صفحات: ۲۹۸
«قدّیس»، به قلم روان و جذّاب و در عین حال محقّقانهی ابراهیم حسنبیگی، داستان زندگی یک کشیش روس است. داستان دلدادگیِ یک کشیش مسیحی ساکن مسکو که به کتابهای خطی و قدیمی علاقهی ویژه دارد. مسیر زندگی او زمانی تغییر میکند که مردی تاجیک نسخهای بسیار قدیمی را به دست او میرساند تا آن را بررسی کند، اما مرد تاجیک کشته میشود و از اینجا به بعد، کشیش روسی پا در مسیری میگذارد که به شناخت امام متقین، امیرالمؤمنین، علی علیهالسلام یا به قول کشیش مسیحی قدّیس اسلام منتهی میشود.
کشیش به خاطر حفظ جان خود، مجبور به ترک مسکو میشود و به همراه همسرش به بیروت نزد پسر و عروس و نوهاش میرود؛ کنجکاوی او به محتوای کتاب از یکسو و آشنا شدنش با محقّقانی چون «جرج جرداق» نویسندهی مسیحی کتاب «الامام علی صوت العداله الانسانیه» به سان شاهکلیدی است که او را به دنیای جدید معرفت و شناخت شخصیت علیبنابیطالب علیهماالسلام رهنمون میشود. کشیش پس از مطالعهی آثار فراوانی از نویسندگان مسیحی و اهل تسنن، امیر مؤمنان را به نیکی میشناسد و از مواعظ و پندهای امام علیهالسلام در سخنرانیهای خود استفاده میکند.
در کنار این سیر انفسی، اتفاقات و ماجراهای جذّاب و هیجانانگیز و حتی دلهرهآوری هم در سیر آفاقی زندگی کشیش که تحت تعقیب قاتلان مرد تاجیک است به وجود میآید که با پایانبندی غافلگیرکننده کتاب به اوج خود میرسد.
این اثر ارزشمند که با استقبال فراوان اقشار مختلف جامعه مواجه شده را انتشارات عهد مانا به شکل تلخیص شده با عنوان ناقوسها به صدا در میآیند (در ۱۳۶ صفحه) منتشر کرده که برای نوجوانان یا مخاطبانی که تمایل به خوانش حجم کمتری از کتاب را دارند توصیه میشود.
آشنایی با حقایق جالب توجّه و کمتر شنیده شدهای از تاریخ زندگانی امیرالمؤمنین علیهالسلام و نیز آشنایی با برخی از تعالیم حکمتآموز حضرت امیر صلوات الله علیه که برای زندگی امروز ما بسیار کاربردی است جزء بهرههای ناب این کتاب ارزشمند برای خوانندگانش است.

منابع طرح کتابخوان ماه ویژه خرداد ۱۴۰۲ با ارائه کتاب های «آسودهاش نگذارید»، «آساره و ماغماه»، «قصهی گلهای قالی» و «نغمهای در روزگار گرگها» توسط پایگاه اطلاعرسانی نهاد کتابخانههای عمومی کشور معرفی شد.

«آسودهاش نگذارید» (جلد ۱۵از مجموعه سرداران ایرانزمین)
پدیدآور: مهدی میرکیایی
ناشر: امیرکبیر
تعداد صفحات: ۲۰
مجموعهی سرداران ایرانزمین یکی از بهترین آثار ارزشی در فضای عزت ملی و سبکزندگی ایرانی- اسلامی و بیانگر تاریخ پرافتخار ایرانزمین (از هخامنشیان تا انقلاب اسلامی) است. در این مجموعه مخاطب درمییابد که ناکامیهای دیروز نتیجه کدام خیانتها و کوتاهیها بوده و موفقیتهای امروز مرهون چه اندیشهها و اعمالی بوده است. شخصیتهایی که در این مجموعه ابعادی ناب از زندگی و زمانهشان بیان شده (که به جرئت باید گفت برای بزرگسالان هم علاوه بر کودکان و نوجوانان جذاب است) عبارتند از: آریوبرزن، سورنا، بهرام چوبین، یعقوب لیث، علی پسر بویه، عبدالرزّاق سبزواری، الله وردی خان، امام قلی خان، میرمُهنا، عباس میرزا، حسنخان ساری اصلان، باقرخان تنگستانی، رئیسعلی دلواری، میرزا کوچکخان جنگلی، مصطفی چمران، ابراهیم همت.
جلد ۱۵ این مجموعه فرازهایی ناب از زندگی شهید چمران، افتخارآفرینیها و ابتکارات کمنظیر او در دوران دفاع مقدس را بیان کرده و با وجود حجم اندک، به گونهای هنرمندانه و جذاب (همراه با تصاویر گیرا و گویا) اطلاعات تاریخی و اجتماعی ایران را مرتبط با فضای زیست و نقشآفرینی این سردار سرافراز ارائه میکند.

«آساره و ماغماه»
پدیدآور: حمید اباذری
ناشر: محراب قلم
تعداد صفحات: ۱۱۲
آساره دختری است که در شهرکی نزدیک جنگل همراه با پدر، مادر و مادربزرگش زندگی میکند. پدر او محیطبان است و توسط شکارچیان زخمی شده و امیدی به بهبود او نیست. آساره از مادربزرگش قصه ماغماه (گوزن زرد) را شنیده که از حیوانات و طبیعت مراقبت میکند و با دنیای روشنایی در ارتباط است.
یک روز آساره در جنگل گوزنی را میبیند که به «ماغماه» گوزن افسانهای شباهت زیادی دارد. دخترک در عین ناباوری، به ارتباطی مرموز بین خودش و گوزن پی میبرد. آیا ممکن است ماغماه همان گوزن افسانهای باشد؟
آساره ماجرای گوزن را برای پیرمرد ثروتمندی که به او مهندس میگویند تعریف میکند. او در پی جلب اعتماد آساره به او میگوید که با ماغماه به دنیای روشنایی برو و آب حیات را با خودت بیاور تا به وسیله آن پدرت را نجات دهیم. آساره تحت تأثیر صحبت مهندس، به گوزن دروغ میگوید و با رفتن به دنیای نور آب حیات را مخفیانه از آنجا خارج میکند.
در ادامه داستان اتفاقات دیگری برای آساره میافتد که با کمک مینا دوستش و گوزن میتواند آب حیات را از مهندس پس بگیرد.
اباذری در کتاب «آساره و ماغماه» موضوع حفظ محیطزیست و تلاش برای حفظ آن را با زبان و لحنی شیرین و ساده، در قالب افسانهای و جذاب برای نوجوانان بیان کرده است.
نویسنده با زبان نوجوانان آشنا است و به خوبی با خلق حوادث و ماجراهای هیجانانگیز خواننده را با شخصیت اصلی داستان همراه میکند. همچنین نکات و آموزههای تربیتی و توجه به محیطزیست، خطراتی که زندگی محیطبانان، طبیعت و حیاتوحش را تهدید میکند در لایههای جذاب داستان بیان شده که قابل توجه است.

«قصهی گلهای قالی»
پدیدآور: نادر ابراهیمی؛ تصویرگر: نورالدین زرینکلک
ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
تعداد صفحات: ۲۴
در نقش و نگار قالی، گلِ پژمرده نمیبینی؛ یک طرف خورشید و ماه، یک طرف آهوان و گوزنها و آنطرفتر درختان سرو را میبینی که به میهمانی اتاق کوچک تو آمدهاند!
«قصه گلهای قالی» سفری است خیال انگیز به دنیای نقشها و رنگها. نقشهایی از دلِ طبیعت که قدمتی چندهزار ساله دارد و گویای فرهنگ، هنر و سنت اصیل ایرانی است. نادر ابراهیمی در این کتاب با بهرهگیری از عناصر داستانی و چاشنی خیال، قصهای زیبا از سرگذشت قالیِ ایرانی را برای کودکان روایت میکند. این داستان که به زبانی ساده و شیرین روایت شده همراه با تصاویری ماندگار از هنر استاد نورالدین زرینکلک، جذاب و به یادماندنیتر شده است.

«نغمهای در روزگار گرگها» (روایتی از زندگی و زمانه امام جواد علیهالسلام)
پدیدآور: کمال السید؛ مترجم: حسین سیّدی
تعداد صفحات: ۱۵۶
نغمهای در روزگار گرگها، داستان بلندی است با نثر ادبی درباره زندگی و زمانه امام جواد علیهالسلام. نویسنده با قلمی زیبا، شاعرانه، نمادگرا و احساسبرانگیز، ابعاد گوناگون شخصیت علمی، عرفانی، مبارزاتی، اجتماعی و خانوادگی آن امام همام را با تکیه بر منابع معتبر روایی و تاریخی به نگارش درآورد؛ مترجم خوشذوق کتاب نیز به خوبی از عهده ترجمه برآمده و نتیجه کار خلق اثری لطیف، قوی و به دور از کلیشههای مرسوم و کممایگیهای متداول در معرفی اهل بیت علیهمالسلام شده است.
نویسنده که خود متولد بغداد است، نقبی به هزار و اندی سال پیش میزند و مخاطب را با خود به کوچه پس کوچههای این شهر پرتلاطم و پرحادثه به دوران حیات نهمین حجت خدا بر خلقش میبرد.
قلم و نثر کتاب بسیار جذّاب و گیرا است، به شکلی که مخاطب نمیتواند پس از آغاز مطالعه آن را زمین بگذارد. مزیت دیگر کتاب این است که در عین پُربهرهبودن از جذابیتهای ادبی و داستانی، محتوایی کاملاً مستند به منابع معتبر تاریخی و روایی دارد و این دو در کنار هم متمایزکننده این اثر از نمونههای مشابه است و منجر شده تا جایزه کتاب سال حوزهی علمیه را نیز از آنِ خود کند.
منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه اردیبهشت ۱۴۰۲

«ایران جوان بمان»
پدیدآور: محسن عباسی ولدی
ناشر: آیین فطرت
تعداد صفحات: ۳۲۵
«ایران جوان بمان» نشانی از هوشمندی و دقت پدیدآور آن است، چراکه نخستین بار، ده سال قبل که چندان عوارض هولناک پیری جمعیت برای عموم مردم و بسیاری از کارشناسان هویدا نبود، برای پیشگیری از وقوع این چالش و بحران عظیم هشدارها و راهکارهای علمی و عقلی و عملی ارائه کرده و با بیانی ساده و روان، همهی موضوعات و مسائل مطرح در بحث افزایش جمعیت، تربیت فرزند، کنترل جمعیت در ایران، مشکلات اقتصادی خانوادههای پرجمعیت، سنتهای الهی در رزق و روزی به بندگان، جایگاه فرزندآوری در اسلام و... را در قالب پرسش و پاسخ مطرح نموده و به مسئله بحران جمعیتی کشور نگاهی همه جانبه داشته است.
به طوری که از یکسو دلایل بسیار مهم و چند وجهیِ اهمیت فرزندآوری برای خانواده و اجتماع و تبعات جبرانناپذیری غفلت از مسئله جوانی جمعیت و فرزندآوری بیان شده و از سوی دیگر در جذّابترین فصول کتاب، به رد تمام توجیههای به ظاهر منطقیِ برخی خانوادهها و مسئولین در عدم امکان رشد فرزندآوری و غلبه بر مشکلات این پدیده، از منظر فردی و اجتماعی و خانوادگی و حکمرانی پرداخته است.
پاسخی به توجیهات کنترل جمعیت در دههی شصت؛ تبعات گسترده و چند وجهی سالمندی جمعیت؛ نسبت مسائل اقتصادی با فرزندآوری؛ فرزندان بیشتر و مسئلهی تربیت در فضای فرهنگی امروز! افزایش جمعیت و کمبود منابع طبیعی؛ اشتغال مادران و فرزندآوری؛ زندگی آپارتمانی و فرزندان بسیار، برخی از عناوین و مباحث تأمّلبرانگیز این اثر خوشخوان و در عین حال متقن و کاربردی است.

«برایم شمع روشن کن»
پدیدآور: مریم محمدخانی
ناشر: افق
تعداد صفحات: ۱۵۲
نوجوانی از حساسترین و خاصترین مقاطع زندگی است؛ دورهای با تغییرات بسیار زیاد عاطفی، فکری و فیزیکی. کتاب «برایم شمع روشن کن»، ماجرای دختر نوجوانی را روایت میکند که با خانواده و دنیای اطرافش مشکلات فراوانی دارد. سارا که در آغاز ۱۳سالگی است و نوجوانی را تازه آغاز کرده در حال شناخت خود و دنیایی است که در آن زندگی میکند و در این میان باید با شرایطی نه چندان طبیعی مواجه شود.
او با پدرش زندگی میکند. پدر، یک مهندس سرشلوغ است که در نبود مادر نمیتواند زندگی را به خوبی اداره کند و هر شب دیروقت به خانه برمیگردد. سارا با یک مسئله بسیار بزرگ به نام تنهایی مواجه است، آن هم درست در زمانی که بیش از همیشه نیاز به حضور پدر و مادر دارد. یک اتفاق اما زندگی او را تغییر میدهد! یک غریبه که سارا عکس او را در کشوی مادرش دیده و در اینستاگرام پیدایش کرده است. کسی که سارا فکر میکند داییاش باشد. اما مادر نیست تا همه چیز را برای سارا تعریف کند. او در شرایطی سخت به سر میبرد. دوستش پریسا که اسبابکشی کرده و از او دور شده، مادرش که در بیمارستان است، بعد آن غریبه که سالها قبل از ایران رفته و پدرش که هست اما نیست!
سارا در این داستان نماینده نوجوانهایی است که هزاران سوال بیجواب دارند. از تنهایی و جداافتادگی، تفاوتها و خشونتها، ترسها و امیدها و ... او درگیر چند جور رفتن و از دست دادن است.

«تندتر از عقربهها حرکت کن»
پدیدآور: بهزاد دانشگر
ناشر: دفتر نشر معارف
تعداد صفحات: ۳۰۴
چگونه باید یک کسبوکار ایجاد کنم، کارآفرین باید چه ویژگیهایی داشته باشد، آیا ممکن است در شرایط کنونی کشور، بدون پارتی و سرمایه کسبوکاری آن هم از نوع دانشبنیان ایجاد کرد؟ مهمترین موانعی که بر سر ایجاد یک کسبوکارِ دانشبنیان در ایران وجود دارد کدامند و آیا میشود از راه صحیح و قانونی از این موانع عبور کرد؟
در حوزه کارآفرینی و موفقیت، کتابهای ترجمهی بسیاری وجود دارد، اما کتابی که متناسب با شرایط جامعهی ایران باشد (از حیث اقتصادی، فرهنگی، دینی، اجتماعی، امکانات، رویههای اداری و...) کمیاب و نادر است، اکثر کتابهای تألیفی هم مطالب و مثالهایشان برگرفته از همان کتابهای غیر ایرانی است و پر از مفاهیم انتزاعی و غیر کاربردی، اما این اثر که به واقع در موضوع خود منحصر به فرد است، در قالب یک داستانِ مستند (با قلم جذاب بهزاد دانشگر)، ضمن ارائه پاسخ برای پرسشهای فوق، سرگذشت جوانی را حکایت میکند که کسبوکاری دانشبنیان و بسیار موفق را ایجاد میکند، آن هم بدون پارتی و سرمایه و با مدرک لیسانس (با معدل ۱۴!)
با خواندن این کتاب که روح امید و انرژی مثبت را در مخاطب میدمد، عباراتی نظیر نابرده رنج گنج میسّر نمیشود؛ از تو حرکت از خدا برکت و... در ذهن تداعی میشود.

«گلستانخوانی برای کمحوصلهها (دفتر چهارم از مجموعهی خرده مینا بر خاک)»
پدیدآور: داوود غفّارزادگان
ناشر: کتاب نیستان
تعداد صفحات: ۸۳
کتاب گلستان سعدی در میان آثار نفیس گنجینه ادب پارسی جایگاهی ویژه دارد؛ اما حوصلهی انسان مدرنِ امروزی کمتر به خوانش این اثر خوشخوانِ روحانگیز تمایل دارد؛ کتاب نیستان اما در این میان راهی برگزیده که طعم دلانگیز این آثار نفیس و خاصه گلستان سعدی، کام انسان کمحوصله معاصر را نیز بتواند شیرین کند. داوود غفّار زادگان با ذوق و سلیقهای ستودنی، دسته گلی زیبا از گلستان سعدی چیده و با اعرابگذاری دقیق عبارات و توضیح معانی احیاناً نامأنوس برای مخاطب عمومی اثری خلق کرده که در عین وزانت ادبی و محتوایی باب طبع مخاطب امروز است. حکایت ذیل نمونهای از ۸۵ حکایت بِهگزین شدهی پدیدآورندهی این اثر دوستداشتنی از گلستان است: «پارسایی را دیدم در کنار دریا که زخم پلنگ داشت و به هیچ دارو بِه نمیشد. مدّتها در آن رنجور بود و شکر خدای علی الدّوام گفتی. پرسیدندش که: شکر چه میگویی؟ گفت: شکر آنکه به مصیبتی گرفتارم نه به معصیتی...»
برچسبها: کتابخوان اردیبهشت ماه 1402
منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه فروردینماه ۱۴۰۲ :
کتاب های «۲۸ قصه از مصیبتنامه عطار»، «آری (جلد ۴ از مجموعهی تاریخ انقلاب برای کودکان و نوجوانان»، «ترجمه الغارات (سالهای روایت نشده از حکومت امیرالمؤمنین(ع))» و «راهنمای میدانی طبیعتگردی با گیاهان ایران»به عنوان کتابهای پیشنهادی فروردین ماه توسط پایگاه اطلاعرسانی نهاد کتابخانههای عمومی کشور معرفی شد.

۲۸ قصه از مصیبتنامه عطار
پدیدآور، انتخاب و برگردان به نثر: جعفر ابراهیمی (شاهد)
ناشر: قدیانی
تعداد صفحات: ۱۳۶
فریدالدین ابوحامد محمد عطار نیشابوری مشهور به شیخ عطّار نیشابوری از عارفان، صوفیان و شاعران بزرگ ایرانی است که حدود سال ۵۳۷ هجریقمری در روستایی به نام کدکن حوالی نیشابور متولد شد و در ۶۱۸ هجریقمری به هنگام حمله مغول به قتل رسید. وی با آثار بینظیر خود از برترین و نامآورترین مردان تاریخ ادبیات ایران است که با کلامی بیآلایش و ساده اشعار زیبایی سروده که بر دل مینشینند.
این کتاب، گزیدهای از قصههای "مصیبتنامه" عطار به نظم بوده است که به نثر ساده و امروزین برگردان شده. مضامین اخلاقی و عرفانی در این حکایات عطار گنجانده شده است. از جمله داستانهای آن، "گداترین در شهر"، "خری که گم شده بود"، "دزد حقشناس" و "مار و افسون" است.
از دیگر آثار ارزشمند شیخ فریدالدین عطار نیشابوری میتوان تذکره الاولیا، منطق الطیر، اسرارنامه، الهی نامه و مختارنامه را نام برد که هر کدام دارای جایگاهی بالا در میان آثار ادبی پارسی هستند. انتخاب، گردآوری و بازنویسی اثر حاضر توسط جعفر ابراهیمی (شاهد) انجام شده است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
عبدالسلام درباره عشق و عاشقی، حرفهای زیادی زد. اینکه عشق بزرگترین نعمت خداوند است و عاشقان، خوشبخت ترین انسانهای روی زمینند و هرکسی که در عشق بمیرد، شهید است و هر انسانی، در زندگیاش با عشق آشنا می شود. وای به حال کسی که بوی عشق به مشامش نرسیده باشد! چرا که با عشق است که زندگی انسانی معنا پیدا میکند و عشق، زندگی را زیباتر و شیرین تر می کند! آنگاه درباره چند تن از عاشقان بزرگ و معروف، داد سخن داد و به سرگذشت بعضی از آنها اشاره کرد. به زندگی عاشقانی چون لیلی و مجنون و …
پس چنین گفت او که ذرات جهان جمله در عشقند، پیدا و نهان (ص ۲۳)

آری (جلد ۴ از مجموعهی تاریخ انقلاب برای کودکان و نوجوانان (سال ۱۳۵۸))
پدیدآور: مصطفی خرامان
ناشر: نشر تاریخ و فرهنگ
تعداد صفحات: ۸۰
سال ۵۸ یکی از پرفراز و نشیبترین و پراتفاقترین سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی بود. به ویژه اینکه برخی از این اتفاقات و تحولات تأثیرش با قدرت و ملموس تا امروز باقی است که حکایت از اهمیت این وقایع دارند. لذا آگاهی مناسب کودکان و نوجوانان از این برههی تاریخ دارای اهمیت ویژه است.
با وجود اینکه تاریخ به خودی خود چندان امری جذّاب برای خوانش نیست (به خصوص برای کودکان و نوجوانان) مصطفی خرامان توانسته مدلی برای ارائهی جذاب آن در این اثر طراحی کند که فرآیند خوانش کتاب برای کودکان و نوجوانان و حتی بزرگسالان جذاب و خواندنی باشد و این از مهمترین نقاط قوت کتاب است. پرهیز از فضای شعاری و ارائهی مستند وقایع تاریخی همراه با عکسهایی که بسیار خوشسلیقه انتخاب شدهاند، از دیگر عوامل جذابیت کتاب است.
برخی از مهمترین عناوین کتاب عبارتند از: آری یا نه؛ ترور؛ جهاد برای سازندگی؛ اولین نماز عبادت و سیاست؛ رویدادهای ورزشی؛ ابوذر زمان؛ رویارویی با آمریکا؛ استعفای دولت بازرگان؛ مرد حوزه و دانشگاه؛ اولین رئیسجمهور ایران؛ خانهی ملت؛ تمبرهای تاریخی (این بخش یکی از جذّآبترین بخشهای کتاب است که نشان میدهد در این سال چه تمبرهایی و به چه مناسبتهایی برای نخستین بار منتشر شده (همراه با تصویر خود تمبرها))؛ تاریخ سکه و اسکناس (از دیگر قسمتهای بسیار جذّاب کتاب برای کودکان و نوجوانان) و سال ۵۸ در یک نگاه.

ترجمه الغارات (سالهای روایت نشده از حکومت امیرالمؤمنین(ع))
پدیدآور: ابراهیم بن محمد ثقفی
ترجمه، تحقیق و تنظیم: سید محمود زارعی
ناشر: بیان معنوی
تعداد صفحات: ۳۰۳
کتاب غارات کهنترین منبع موجود در رابطه با نیمۀ دوم حکومت امیرالمؤمنین علیه السلام است و بحث غارات معاویه بوده و به صورت خاص به بررسی آنها پرداخته است. این نیمهی روایت نشده حکومت حضرت (دوران پس از جنگ نهروان با خوارج تا شهادت حضرت) در تاریخ به اسم دوره غارات نامگذاری کردند. دلیل این نامگذاری هم به خاطر غارتها و شبیخونهای مکرر لشکریان معاویه بر شهرها و مناطق تحت قلمرو حکومت امام علی بوده است.
این کتاب روضهی مجسم است! انسان با خواندن این کتاب میفهمد چرا حضرت امیر صلوات الله علیه در اواخر دوران حکومتشان بر فراز منبر شهر کوفه، مکرر از خدا تقاضای مرگ کردند و خلاصی از شر کوفیانِ سست عنصر و عافیتطلب را خواستار بودند!
این کتاب عبرت محض است! بصیرت محض است! در بین برخی (خاصه برخی روشنفکران) تصویری فانتزی و کاریکاتوری از حضرت امیر صلوات الله علیه و نوع حکومتداریشان ترسیم شده، گویی حضرت هیچ برخورد خشنی با فتنهگران نداشتهاند و همه در حکومت حضرت آزاد بودند هر چه خواستند بگویند و هر چه خواستند بکنند. این کتاب ارزشمند این تصور باطل را از میان بر میدارد و تصویری حقیقی از مهر و قهر امیرالمؤمنین علیه السلام در ذهن مخاطب ترسیم مینماید.
نیز انسان میفهمد چگونه عدم آمادگی و بصیرت مردم و سستی و ضعف یاران کار را به جایی میرساند که از رهبری چون علی بن ابیطالب علیهما السلام و وجود قانون الهیِ جامع، مانع و بینقصی چون قرآن کریم نیز در رفع فتنهها و ابتلائات کافی نخواهد بود! که حتی دست شخصیتی نظیر امیرالمؤمنین علیه السلام که عصمت الله الکبری هستند، برای اجرای کامل و جامع حق بسته میشود!
نتیجه فاجعهبار و جبرانناشدنی عدم اطاعت دستورات و اوامر ولی خدا و آثار ویرانگر آن را انسان با خواندن این کتاب با پوست و استخوانش لمس میکند و...
در پایان این شما و این توصیف سردار رشید اسلام شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی از کتاب الغارات:
«این کتاب الغارات را که قدیمیترین کتاب شیعه هست بخوانید، حتماً بخوانید، مقتل کامل است. اگر آن را بخوانید، امروز برای این حکومتی که در استمرار حکومت علی بن ابیطالب هست، آگاهانهتر و بدون تعصبات فردی و حزبی نگاه میکنیم، نظر میدهیم و دفاع میکنیم.» - (۱۷ خرداد ۱۳۹۷)

راهنمای میدانی طبیعتگردی با گیاهان ایران
پدیدآور: مجید اسکندری
ناشر: انتشارات ایرانشناسی
تعداد صفحات: ۳۹۶
کشور پهناور ایران متأثر از غنیترین ذخایر طبیعی از جمله رستنیهاست؛ موقعیت خاص این سرزمین کهن شرایط آب و هوایی متفاوت و خاص را در کشور از فراز قلههای سر به فلک کشیدهی آن گرفته تا دل دشتها و کویرهای سوزان و... حاکم نموده است.
استقرار چنین پدیدهی اقلیمی، عامل ظهور ساختارهای شگفت انگیزی از اجتماعات گوناگون گیاهان در طی سالیان متمادی بوده که امروزه جلوههای زیبایی و عظمت این ثروت خدادادی در غالب آرایههای مختلف گیاهی با خواص و کاربردهای گوناگون اقتصادی، خوراکی، دارویی، زینتی و... زینتبخش کوهستانها، دشتها و کویرهاست.
در این اثر ارزشمند که حاصل سالها تحقیق و پژوهش و سفر پدیدآور آن است، به معرفی انواع گیاهان از حیث کاربرد و بیان برخی ویژگیهای منحصر به فرد گیاهان انحصاری و بومی و غیر بومی ایرانزمین پرداخته و گیاهان را به تفکیک رنگشان بخشبندی نموده و در هر مورد، ضمن ارائهی تصویر با کیفیت رنگی از آن گیاه، مکان رویش و اینکه جزو کدام دسته از گیاهان (دارویی، زینتی، صنعتی و یا...) و با چه ویژگیهایی هستند را بیان کرده است.
نکتهای که باعث میشود کتاب برای خوانندهاش جذّاب و کاربردی باشد این است که اگر به جایی از ایران سفر کند، هر گیاهی که در آن منطقه مشاهده کند را با استفاده از این اثر میفهمد که خواصش چیست و چه کاربردی دارد.
برچسبها: کتابخوان فروردین ماه 1402
مهدی رمضانی؛ دبیرکل نهاد کتابخانههای عمومی کشور کتابخانههای عمومی امروز در دنیا به مراکزی فرهنگی- اجتماعی تبدیل شدهاند و در ایران هم همین اتفاق در حال رقمخوردن است. «کتابخانه مرکزی» یکی از کلیدواژههای استراتژیک نهاد در فصل جدید فعالیتهایش است؛ مکانی برای بروز خلاقیت و پرورش ایدهها. کتابخانه مرکزی اسم رمزی است برای عبور از یک دوران؛ حرکت بر مسیر روزآمدی و نوآوری و انتقال و تغییر از سنت به تجدد. شبکه مهم، گسترده و تأثیرگذار 3700کتابخانه عمومی در کشور علاوه بر اینکه در موضوع مطالعه، ایجاد دسترسی به کتاب و افزایش سرانه خواندن و مطالعه میتواند اثرگذار باشد، قادر است بارهای دیگری را از دوش فضای فرهنگی و اجتماعی کشور بردارد. برای اینکه این فضا محقق شود برنامهریزیهای متعدد و مفصلی صورت گرفته که یکی از این برنامهریزیها در کتابخانههای مرکزی در حال انجام است. اگر تا دیروز شنیدن نام کتابخانه ذهنها را گرداگرد امانت و کتابدار جمع میکرد، امروز اما ساحتی گستردهتر به این مفهوم تکبعدی افزوده شده است؛ جایی که این مراکز فرهنگی به باشگاههایی فرهنگی، هنری و اجتماعی مبدل شدهاند و با محوریت کتاب، آماده پاسخگویی به تمامی نیازهای مرتبط هستند. در حال حاضر با افتتاح کتابخانه مرکزی قم در روز نیمه شعبان، 12کتابخانه مرکزی در کل کشور در حال فعالیت هستند. همچنین 3پروژه کتابخانه مرکزی روند نهایی تجهیز و بهرهبرداری را طی میکنند و 7پروژه فعال نیز در استانها وجود دارند. این در حالی است که کتابخانههای در حال ساخت در کشور بیش از ۳۰۰پروژه هستند. برای ردیابی ایده احیای کتابخانههای مرکزی باید کمی به عقبتر بازگردیم؛ جایی که از سال 1397 نهاد کتابخانههای عمومی کشور با تکیه بر یک هدفگذاری اصولی، موفق به راهاندازی پروژههای عظیم کتابخانههای مرکزی بجنورد، مشهد، یزد و سنندج شد. رویش کتابخانههای مرکزی با تمام امکانات و برخورداریهای مثالزدنی و گستردهشان در اقصینقاط دنیا با استانداردهای جهانی درهم تنیده شده است. کتابخانههای عمومی ایران جزو کتابخانههای پیشرو در این حوزه هستند و اکنون کتابخانههای مرکزی با تعریف دهها خدمت متنوع، مجدانه تلاش میکنند تا تعریف و صورتبندی جدیدی از همنشینی کتاب، کتابخوانی و کتابخانهها را به جامعه مدرن شده ارائه دهند؛ بهعنوان مثال در کتابخانه مرکزی مشهد و در کتابخانه مرکزی یزد بیش از ۵۰خدمت ارائه میشود و در کتابخانه مرکزی رشت نیز که در حال تجهیز آن هستیم، حدود ۷۰خدمت تعریف شده است. یکی از مزیتهای پراهمیت و کلیدی کتابخانههای مرکزی توجه ویژه به موضوعات مختلف و متنوعی همچون مهارتهای شغلی و کاریابی، حوزه کودک، ارائه خدمت به گروههای خاص مانند نابینایان، ناشنوایان و سالمندان، گالری، بخش دیداری- شنیداری، کار- بازی، تعریف 175سرفصل آموزشی و بهطور کلی تمام آن چیزهایی است که میتوان در یک مجموعه فرهنگی- اجتماعی چندمنظوره لحاظ کرد. همانطور که معتقدیم باید توسعه خدمات را پیگیری کنیم، نمیتوانیم از این موضوع بگذریم که هسته اصلی کتابخانه حتماً منابع اطلاعاتی آن هستند که در صدر این موضوع، کتاب قرار دارد و در ادامه سایر منابع مانند نشریات مورد توجه است. در سال۱۴۰۱ توانستیم با حمایت دولت تلاش مؤثری را برای تأمین منابع و مجموعهسازی در کتابخانههای عمومی انجام دهیم که امیدواریم با ادامه این حمایتها در سال۱۴۰۲ نیز این موضوع را تقویت کنیم. مطمئنا در افق فرهنگی کشور باید جایگاهی ویژه برای کتابخانههای مرکزی درنظر گرفت. آینده نسل جدید کتابخانهها بدون حضور و حیات آنها بیمعناست و با وجود این مراکز مدرن و مجهز است که تعاریف و معناهایی جدید در این مسیر خلق خواهند شد. حتماً در این راه و در تبدیل کتابخانه به پایگاههایی اجتماعی، پشتگرم به همت کتابدارانمان هستیم و امیدواریم با تلاش آنها و با شناختی که آنان از محیط پیرامونشان دارند به این مقصود برسیم. به نقل از روزنامه همشهری؛ 21 اسفند 1401(https://newspaper.hamshahrionline.ir/id/187629/)
منابع طرح کتابخوان ماه، ویژه اسفند ماه ۱۴۰۱ با ارائه کتاب های «بیا با هم بکاریم»، «حدیث حلقهی خوبان»، «عشق، فصل پایان» و «گل سرخ آزادی» معرفی شد.

«بیا با هم بکاریم»
پدیدآور: جورجی بریکت
شاعر: بنفشه رسولیان بروجنی
ناشر: نشر نوشته
تعداد صفحات: ۲۴
آموزش غیرمستقیم برخی مفاهیم به کودکان تأثیر بیشتر و عمیقتری در یادگیری آن ها دارد. داستانهای جذاب و دلنشین درباره موضوعات مختلف به کودکان کمک میکند تا درک بهتری از مفاهیم داشته باشند. زبان شعر یکی از مناسبترین ابزار و راهها برای تحقق این هدف است.
کتاب «بیا با هم بکاریم» یکی از همان داستانهاست که با استفاده از شعر کودکانه مفهوم کاشت یک دانه را آموزش داده و لذت به ثمر رسیدن کار درست و جمعی را نشان میدهد.
در این کتاب که به زبان شعر ترجمه شده هدف نویسنده افزایش حس مسئولیتپذیری، تقویت و کسب مهارتهای اجتماعی و همکاری با دیگران است؛ کتاب علاوه بر ذکر مراحل کاشت دانه، در فضایی صمیمانه و خودمانی مفاهیم روحیه کار جمعی، همراهی با والدین، بازی و نظم در کار را نیز با زبان شیرین و کودکانه بازگو میکند.

«حدیث حلقهی خوبان» (شرح دعای مکارم الاخلاق امام سجاد علیه السلام)
پدیدآور: امیر شیرزاد
ناشر: کتاب طه
تعداد صفحات: ۳۵۲
صحیفه سجادیه مجموعهای از احادیث بسیار بلند و بینظیر و عمیق و ظریف و دقیق و جامع است که در میان آنها، دعای بیستم با عنوان دعای مکارم الاخلاق به بیان اهل معرفت برجستگی ویژهای دارد، از حیث جامعیت اگر بینظیر نباشد، قطعاً بسیار کمنظیر است و هر آنچه که یک موحّدِ مؤمن برای زندگی مادی و معنوی، دنیوی و اخروی، فردی و اجتماعی و ... نیاز دارد را در خود در نهایت ایجاز و در عین حال عمق و ظرافت بیان داشته و دارای فرازهایی بسیار تأمّلبرانگیز است که اگر با یک شرح مناسب و متقن بر اساس مبانی صحیح همراه شود، قطعاً بهره انسان را از این دعا بیش از پیش مینماید.
رهبر معظّم انقلاب حفظه الله درباره این دعای عظیم الشأن تأکیدات و توصیههای فراوانی داشتهاند، از جمله اینکه بیان داشتند: «دعای مکارم الاخلاق که حقیقتاً هر فقره و جمله از آن یک معرفت بزرگ است، برای انسان مؤمن یک درس زندگی است. جا دارد کسانی که اهل مطالعه و تدبّر یا اهل دعا و تضرّع هستند با دعای مکارم الاخلاق انس بگیرند و آشنا شوند.»
به بیان بزرگان از اهل معرفت، این دعای شریف دعایی است بسیار عالی که در آن هم بسیاری از دردهای معنوی و هم درمان آن ذکر شده است.
هیچ دعایی به اندازه این دعا از ادعیه صحیفه سجادیه دارای شروح متعدد نیست، از زمان متقدّم تا معاصر علما شرحهای مختلف و متعددی بر این دعا نگاشتهاند که این خود شدّت اهمیت را میرساند. این اثر نیز با روش تدبّر و البته بهرهگیری از آیات و روایات و اشعار و حکایات با تأکید بر حفظ روانی نثر کتاب سعی کرده شرحی جذاب و در عین حال متقن متناسب برای عموم مردم و به ویژه جوانان را ارائه کند.

«عشق، فصل پایان»
پدیدآور: جواد افهمی
ناشر: انتشارات شهید کاظمی
تعداد صفحات: ۳۱۲
«وقت کندن وزنه از تخته بود. نفس حبس شدهاش را با فریاد بیرون داد و به یک حرکت وزنه را از تخته جدا کرد و بالای سر برد. حالا وقت آن بود که از زمین بلند شود. وقت آن بود که زانوهای خم شده را راست کند. وقت آن بود که راست قامت زیر وزنهای که کمر تمام رقیبانش را خم کرده بود و زانوانشان را لرزانده بود و وادار به تسلیم شان کرده بود، بایستد و طاقت بیاورد.»
«عشق، فصل پایان»، رمانی است درباره جانبازی که از نوجوانی در رشته وزنهبرداری فعالیت داشته و اکنون نیز با توجه به وضعیتش بر سکوی قهرمانی میایستد.
نویسنده تلاش کرده تا برای بدستآوردن اطلاعات دقیق از زندگی اسماعیل اعلمی با خانواده و دوستان و اطرافیانش در تبریز مصاحبه داشته باشد و مدارک و یادداشتهای به جامانده از جوانی اعلمی را از نزدیک ببیند. بر همین اساس داستان بر مبنای واقعیت است و اسماعیل را همچون ققنوسی میداند که از خاکستر خود برخاسته است و کمتر ردی از خود بهجای گذاشته است. افهمی از همان ابتدای رفتن به تبریز و روبروشدن با افراد مختلف را روایت میکند. در این اثر روایتی از شکستدادن وزنهها در کنار فعالیت و مبارزات برادران اعلمی با ظلم و ستم پهلوی آمیخته است.
علاقهمندان به آثاری با موضوع دفاع مقدس و ادبیات پایداری از خواندن این داستان لذت میبرند. جذابیت داستان در واقعی بودن آن است و شخصیت اصلی داستان زنده است.

«گل سرخ آزادی»
پدیدآور: مسلم ناصری
ناشر: بهنشر
تعداد صفحات: ۶۴
«گل سرخ آزادی» کتابی دیگر از مجموعه «هشت قصه از زندگی معصومین علیهمالسلام» است؛ کتابی با هشت قصهی کوتاه از امام حسین علیهالسلام. مهمان کوچک دوستداشتنی، هدیهای از خزانهدار بهشت، گل سرخ آزادی، تکهنان شادیبخش، دلاور جوان، پسر چشم کبود، سپاه تشنه و آخرین یاور، عناوین این هشت قصه است که هر یک روایتی از زندگی امام حسین علیهالسلام را برای نوجوانان بازگو میکند.
برخی از این قصهها همچون مهمان کوچک دوستداشتنی روایتگر دوران کودکی امام و سپاه تشنه و آخرین یاور از داستانهایی است که دوره بزرگسالی امام و ماجرای کربلا را روایت میکند. زبان ساده و گیرای نویسنده و انتخاب متناسب داستان با فضای ذهنی مخاطب از ویژگیهای شاخص کتاب بهشمار میرود. همینطور گرافیک و کتابسازی چشمنواز کتاب نیز جذابیت آن را دوچندان کرده است.
برچسبها: کتابخوان اسفند ماه
منابع طرح «کتابخوان ماه» ویژه بهمن ۱۴۰۱ معرفی شد

انقلابی تراز (باورها و رفتارهای مؤمن انقلابی در گفتمان امام خمینی و امام خامنهای)
پدیدآور: سعید صلحمیرزایی
ناشر: زاد اندیشه
تعداد صفحات: ۴۰۰
چنانچه عنوان کتاب نشان میدهد، این اثر درباره ویژگیهای یک انقلابی تراز از منظر امامین انقلاب است. در یک دستهبندی کلان، این ویژگیها به دو دسته باورها و رفتارها تقسیم شده و در ذیل هر یک از کلاندستهها، زیرموضوعاتی بیان شده که در مجموع ویژگیهای یک شخص مؤمن انقلابی در عرصههای مختلف فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی را در ساحتهای مختلف فکری و عملی نشان میدهد. برخی از عناوین تأمّلبرانگیز کتاب عبارتند از:
شناخت تفاوتهای اسلام ناب از اسلام آمریکایی؛ ما مأمور به وظیفهایم نه حصول نتیجه؛ تسلّط به تاریخ صدر اسلام و تاریخ معاصر؛ باور به اصل «ملاک حال فعلی افراد است»؛ تکیه بر پروردگار و نترسیدن از غیر او و تنها برای رضای او تلاش کردن؛ سادهزیستی و پرهیز از تجمّل؛ مقابله با شایعات و خود داری از ترویج آن؛ آرمانگرایی در کنار واقعبینی؛ حفظ وحدت و پرهیز از تفرقه؛ حفظ عفاف و حجاب در جامعه؛ وجدان کاری و انجام دقیق وظایف؛ تحکیم روابط خانوادگی و توجّه به فرزندآوری؛ قدمگذاشتن در مسیر خودکفایی؛ مبارزه جدی با فقر و فساد و تبعیض و... .

زمستان بیشازده
پدیدآور: فاطمه نفری
ناشر: سوره مهر
تعداد صفحات:۱۹۶
«زمستان بیشازده» رمانی است جذاب که برای گروه سنی نوجوان نوشته شده است. نویسنده داستانِ نوجوانی به نام رضا را روایت میکند که در جریان انقلاب اسلامی دچار تحول و انقلابی درونی میشود.
رضا که بنا به درخواست مهندس، یکی دیگر از شخصیتهای داستان، قرار است یک میکروفیلم را به دست شخصی خاص برساند، از ترس نیروهای ساواک دچار تردید شده و تصمیم میگیرد آن را سر به نیست کند، اما سرانجام تصمیمش تغییر یافته و تلاش میکند هر طور شده آن امانتی را به دست صاحبش برساند.
زمستان بیشازده ضمن ارجاعات تاریخیِ غیرمستقیمِ خود، حال و هوایی جذاب و پرهیجان دارد. خواننده نوجوان این کتاب همپای رضا در تب و تابِ آن روزها و در دوراهی رفتن و ماندن، تجربهی تازهای از تاریخ انقلاب و داستانهای تاریخی را خواهد داشت.

مجموعه روزهای انقلاب
پدیدآور: جمعی از نویسندگان
ناشر: سوره مهر
مجموعه ۲۴ جلدی
تاریخ ایران از گذشتههای دور تا امروز فراز و نشیبهای بسیاری را از سر گذرانده؛ بهخصوص دوران معاصر آن که عصر تغییر و تحولات بنیادین نیز است. اتفاقات بزرگ و قابل توجهی همچون پایان سلسله قاجاریه، آغاز سلطنت پهلوی، مشروطیت، ملی شدن صنعت نفت، کودتای ۲۸ مرداد و سرانجام انقلاب بزرگ اسلامی.
مجموعهی «روزهای انقلاب» نمونهای مثال زدنی و موفق از کتابهای تاریخ معاصر است که به قلم جمعی از برترین نویسندگان کودک و نوجوان همچون محمدرضا شرفی خبوشان، حسین نیری، داوود امیریان، معصومه سپهری، کاوه بهمن، جواد افهمی و... نوشته شده است. یکی از نکات جالب توجه در خصوص نگارش این مجموعه، نظارت دو کارگروه تخصصی داستان و تاریخ بر محتوای کتابها است که باعث موفقیت چشمگیر آن از نظر کیفی شده است. بام تا بهشت، اولین مشت، آخرین مرخصی، جمعه سیاه، در کوی نیکنامی، زمستان و چلهها، فرار شاهانه، کلکسیون پهلوی، وقتی از خواب بیدار شدم و یک گلوله برخی از عناوین این مجموعه است که به موضوعاتی نظیر «کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲»، «۱۶ آذر سال ۱۳۳۲»، «اعلام انقلاب سفید»، «فاجعه هجوم به مدرسه فیضیه»، «دستگیری امام خمینی و قیام ۱۵ خرداد سال ۱۳۴۲»، «تبعید امام به ترکیه و نجف»، «فاجعه سینما رکس آبادان»، «هجرت امام از نجف به پاریس»، «بازگشت امام خمینی به ایران»، «بیعت نیروی هوایی با امام خمینی»، «فرار شاه»، «روز پیروزی انقلاب اسلامی» و... میپردازد.

وقتی بابا هست
پدیدآور: سوش
مترجم: آزاده کامیار
ناشر: پرتقال
تعداد صفحات: ۳۶
هیچ موهبتی برای کودک بالاتر از این نیست که رابطهای گرم و صمیمی با والدین خود داشته باشد. «وقتی بابا هست» داستان ساده و زیبای یک تعامل دوستانه و عاشقانهی پدر و دختری است؛ کتابی دربارهی جایگاه مهم نقش پدر در زندگی کودک؛ اینکه کودک پدر را چگونه میبیند و چه جایگاهی برای او قائل است. این کتاب همچنین میتواند الهامبخش پدرانی باشد که دوست دارند روابط با فرزندشان صمیمانه و عمیق باشد. به خصوص اگر به هر دلیلی (نظیر طلاق یا فوت) مادر در کانون خانواده حضور نداشته باشد.
رنگها و تصاویری که تصویرگر کتاب برگزیده، متناسب با فضای داستان و بسیار زیبا و جذاب است. خواندن این کتاب دوستداشتنی برای کودک بسیار لذّتبخش و تعمیقدهندهی رابطهی پدر- فرزندی است، که البته میتواند برای بسیاری از پدران الهامبخش و آموزنده نیز باشد.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
وقتی بابا هست از پس هر کاری بر میایم؛
بابا میداند چهجوری مرا بخنداند؛
نمیترسد دیگران بگویند خودش یکپا بچه است.
هر چهقدر سرش شلوغ باشد باز همیشهی همیشه برای من وقت دارد؛
دوتایی عاشق این هستیم که با هم کارهای تازه بکنیم ... (ص ۲ تا ۹)
برچسبها: کتابخوان_بهمن_ماه_1401
اول بهمن ماه سال ۳۱۹ هجری شمسی، روزی است که در آن «حکیم ابوالقاسم فردوسی» حکیم سخن، حکیم توس و استاد سخن پا به عرصه وجود گذاشت.
«ابوالقاسم حسن پور علی طوسی» معروف به فردوسی در روستای پاژ در شهرستان از توابع طبران توس در خراسان دیده به جهان گشود. آغاز زندگی وی هم زمان با گونهای جنبش نوزایش در میان ایرانیان بود که از سده سوم هجری آغاز شده و دنباله و اوج آن به سده چهارم رسید. فردوسی از همان روزگار کودکی بیننده کوششهای مردم پیرامونش برای پاسداری ارزشهای دیرینه بود و خود نیز در چنان زمانه و زمینهای پا به پای بالندگی جسمی به فرهیختگی رسید و رهرو سختگام همان راه شد.
فردوسی از همان ابتدای کار که به کسب علم و دانش پرداخت، به خواندن داستان هم علاقهمند شد و مخصوصا به تاریخ و اطلاعات مربوط به گذشته ایران عشق میورزید. همین علاقه به داستانهای کهن بود که او را به فکر به نظم درآوردن شاهنامه انداخت.
وی مدتها در جستجوی این کتاب بوده است و پس از یافتن دستمایه اصلی داستانهای شاهنامه، نزدیک به ۳۰ سال از بهترین ایام زندگی خود را وقف این کار کرد.
کودکی و جوانی فردوسی در زمان سامانیان سپری شد. شاهان سامانی از دوستداران ادب فارسی بودند. آغاز سرودن شاهنامه را بر پایه شاهنامه ابومنصوری از زمان سی سالگی فردوسی میدانند، اما با مطالعه زندگینامه فردوسی میتوان چنین برداشت کرد که وی در جوانی نیز به سرایندگی میپرداخته و چه بسا سرودن داستانهای شاهنامه را در همان زمان و بر پایه داستانهای کهنی که در داستانهای گفتاری مردم جای داشتهاند، آغاز کرده است. از میان داستانهای شاهنامه که گمان میرود در زمان جوانی وی گفته شده باشد، میتوان داستانهای بیژن و منیژه، رستم و اسفندیار، رستم و سهراب، داستان اکوان دیو و داستان سیاوش را نام برد.
برچسبها: ابوالقاسم_فردوسی
روز دانشجو
روز دانشجو در ایران به ۱۶ ماه آذر اطلاق میشود. این روز، به یاد سه دانشجو (مصطفی بزرگنیا و احمد قندچی و مهدی شریعترضوی) که هنگام اعتراض به دیدار رسمی ریچارد نیکسون معاون رئیسجمهور وقت ایالات متحده آمریکا و همچنین از سرگیری روابط ایران با بریتانیا، در تاریخ ۱۶ آذر ۱۳۳۲ (حدود چهار ماه پس از کودتای ۲۸ مرداد همان سال) در دانشگاه تهران کشته شدند، گرامی داشته میشود.
برچسبها: روز_دانشجو_ 16آذر ماه
«خودت پژوهش کن»

کنجکاوی و شناخت دنیای اطراف از همان دوران کودکی آغاز میشود. اما ابزار تحقیق و یادگیری در آن با دوران نوجوانی تفاوتهایی دارد. کودکان سؤالهای زیادی از محیط پیرامون خود دارند و یک پژوهش علمی برای رسیدن به پاسخ پرسشها است. وقتی وارد مراحل پژوهش میشوند به یک پژوهشگر تبدیل میشوند.
خاطره بهی در کتاب «خودت پژوهش کن» فهمیدن مسئله، یافتن پاسخ سؤال، کشف واقعیت و توصیف یک پدیده را که از اهداف یک پژوهش است با نگارشی گویا، زبانی ساده و روان و مطالب طبقه بندیشده همراه با تصاویر جذاب و کاربردی بیان کرده است. راهنمایی گام به گام برای دانشآموزانی که میخواهند کار تحقیقی انجام دهند. همچنین تصویر کاربرگههایی که در کارهای پژوهشی نیاز است و ایدههای جذابی که ارائه نموده لذت خواندن این کتاب کاربردی را دوچندان کرده است.
این کتاب نگاه دقیق، درست و کنجکاوانه به دنیای اطراف را آموزش میدهد. نوجوان را با مهارتهای پژوهشگری و با روش کارگروهی و استفاده درست از ابزارها و نرمافزارهای گوناگون آشنا میکند. او یاد میگیرد که راه درست و علمی رسیدن به پاسخ پرسشهایش، طی مراحل یک پژوهش است که با طراحی سؤال و روشهای گردآوری اطلاعات آغاز و پس از آن با آزمایش، بررسی و نتیجهگیری ادامه دارد.
«مشاهیر ایران زمین»

این اثر در قالب کمیک استریپ، شرح حال تعدادی از بزرگترین قهرمانان استکبارستیز و ضداستعمار تاریخ معاصر ایران، به زیبایی روایت شده است. آشنایی مخاطب با محتوای این اثر از چند جنبه حائز اهمیت است. یکی اینکه عمق خباثت استعمارگران و مستکبرین مشخص میشود، دوم مخاطب در مییابد که برای این خاک چه جانفشانیهای طاقتفرسایی صورت گرفته و چه کسانی با چه ویژگیهایی پرچمدار این مبارزات هستند تا الگویی برای نسل امروز باشند و از همه مهم تر با عوامل ناکامیهای احتمالی این مصلحان و مجاهدان بزرگ آشنا میشوند که عبرت بزرگی برای امروز خواهد بود.
امیرکبیر، میرزای شیرازی، میرزا کوچکخان، سیدحسن مدرّس، رئیسعلی دلواری، نوّاب صفوی، غلامرضا تختی، شهید مطهری و سپهبدِ شهید حاج قاسم سلیمانی شخصیتهایی هستند که فرازهایی از زندگیشان در این کتاب به تصویر کشیده شده است.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
ژنرال انگلیسی: تمام این فتنهها زیر سر رئیسعلی است اگر ترورش کنیم منطقه آرام میشود.
یکی از جنوبیها: هواخواه زیاد دارد. سخت میشود سر به نیستش کرد.
هربرت چیک: یعنی هیچ یک از همولایتیهای او دشمنش نیست؟
میرزا رحمت لیلکی با چهره فکور: یکی هست که میشود با پول خریدش.
میرزا: غلامحسین، باعث تعجب است که در رکاب مردی میجنگی که پدربزرگش، پسر عمویت را کشته است.
غلامحسین: میرزا رحمت! من به خون دلواریها تشنهام. بالاخره یک روز حسابم را با آنها صاف میکنم.
افسر انگلیسی: فکر کنم آن روز رسیده است. هم پول خوبی میگیری هم حساب صاف میشود...
«ملاقات در فکه»

در نخستین روز از مهرماه ۱۳۵۹، با آغاز جنگ، غلامحسین افشردی (حسن باقری) به خوزستان رفت. او در مدت ۲۸ ماه در میدانهای جنگ از لحاظ اطلاعاتی و طراحی عملیاتهای کوچک و بزرگ به جایگاهی تأثیرگذار و کلیدی رسید و در ردیف فرماندهان رده اول جنگ بود که به دقیقترین اطلاعات آگاهی داشت و میتوانست راهکار ارائه دهد.
این کتاب به خاطرات دوران کودکی شهید باقری و بعد از آن وقایع پیروزی انقلاب اسلامی و در پایان به حضور او در جبهههای جنگ میپردازد. او هنگام شهادت در ۲۷ سالگی جوانی بود که سمت جانشینی نیروی زمینی سپاه را داشت و در ردیف فرماندهان اول جنگ بود.
غلامیان به خوبی توانسته یکی از وجوه کمترشناختهشده شهید باقری را نشان دهد، دورهای را که او چند سال به عنوان خبرنگار فعالیت کرده و حاصل آن، انتشار یادداشتها و گزارشهایی از حوادث مهم انقلاب است مانند حمله آمریکا به طبس.
در این کتاب از خاطرات شفاهی ۶۵ راوی بهره گرفته شده و همراه با بخش تصاویر که شامل ۳۰ تصویر از شهید، خانواده و همکاران و بخشهایی از کارهای انجام شده او در روزنامه جمهوری اسلامی است. این کتاب را می توان زندگینامه نظامی حسن باقری نامید.
«نعمت جان»

«نعمت جان (روایت زندگی صغری بستاک، امدادگر بیمارستان شهید کلانتری اندیمشک)کتابی عاشقانه، در خط مقدّم امدادرسانی، با قلمی روان، زیبا و مستند دربارهی دختری جوان در اندیمشک که از پاک کردن سبزی و عدس برای رزمندگان تا پرستاری و مسئولیت بخش بیمارستانِ مجروحینِ جنگی پیش میرود و پس از عاشقانهای ناتمام، نذر میکند تمام جوانی خود را وقف مجروحین کند، حتی ازدواجش را ... .
در بخشی از کتاب میخوانیم:
صبح سوم مهر داشتم اطلاعاتِ پروندهای را کامل میکردم. آقای علیاکبری آمد سمتمان، گفت: «خواهرها، حلالم کنید.»
پرسیدم: «چی شده؟ خیره إنشاءالله؟»
گفت: «دارم میرم دوکوهه اسم بنویسم برم جبهه.»
یک لحظه خشکم زد. گفتم: «خانوادهها با یه امیدی میان اینجا و به شما ارادت خاصی دارن. اگه میشه شما نرو.»
گفت: «احساس میکنم جبهه بیشتر بهم احتیاج داره.»
نتوانستیم قانعش کنیم که بماند. خداحافظی کرد و سوار موتورش شد و رفت ... طولی نکشید ... بمباران شد ... طولی نکشید بهمان خبر رسید علیاکبری مجروح شده و بردنش بیمارستان راهآهن ... بلافاصله با دخترها بلند شدیم و سراسیمه دویدیم سمت بیمارستان ... وقتی از پیدا کردنش در بیمارستان مأیوس شدیم، تصمیم گرفتیم برویم خانهاش ... وقتی رفتیم داخل، مادرش داشت ضجه میزد و به سروسینهاش میکوبید. قبلاً مادرش را دیده بودیم. تا چشمش به ما افتاد، با گریه و شیون گفت: «خواهرهای امیرحسین اومدن ... حنا بیارید بذارم دستشون ... اومدن عروسی ... امیرحسین همیشه میگفت اینها خواهرهامن.»
علیاکبری درباره ما دخترها احساس مسئولیت خاص میکرد. همیشه سعی میکرد آقایانی که مراجعه میکردند بنیاد، کمتر سمت ما بیایند و خودش کارشان را انجام میداد. در عوض خانمها را پیش ما میفرستاد و خودش کمتر با خانمها صحبت میکرد.
برچسبها: کتابخوان_ماه_آذر1401

هیچ ذخیره و میراثی سودمندتر و با ارزش تر از کتاب نیست
نامگذاری روز کتاب و کتاب خوانی
در سال 1372 خورشیدی 24 آبان به عنوان روز کتاب و کتابخوانی تعیین شد. این روز، یکی از روزهای هفته کتاب نیز هست. نخستین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران در روزهای چهارم تا دهم دی ماه سال 1372 با پیام رهبر فرزانه انقلاب اسلامی برگزار شد.
در هفته کتاب، در کتابخانه ها، مدارس، مساجد، دانشگاهها، و استانهای کشور نمایشگاهها و جشنهای کتاب و سخنرانی در موضوع چاپ و نشرِ کتاب و تشویق به مطالعه برگزار میشود.
برچسبها: هفته کتاب

سیزدهم آبان سالگرد سه رویداد مهم در تاریخ ایران است.
تبعید امام خمینی به ترکیه در 13 آبان 1343، کشتار دانشآموزان در 13 آبان 1357 در دانشگاه تهران و تسخیر سفارت امریکا در 13 آبان 1358، سه رویداد متفاوت بودند، ولی هر یک در شکل دادن به حرکت انقلاب اسلامی نقش خاصی ایفا کردند.
برچسبها: 13 آبان






